Ronny Naftaniel

Het zal er om spannen wie eerder klaar is met zijn kabinetsformatie: de heer Tjeenk Willink of de winnaar van de Israelische verkiezingen Ehoed Barak. De uitkomst lijkt dezelfde te worden. Beiden mikken op paars. Voor Israel betekent dit, dat Israel Eén met Likoed, de Partij van het Centrum, Israel Ba'aliya, Meretz en Shinoei waarschijnlijk de regering zullen uitmaken. Samen hebben ze 73 zetels. Deze meerderheid is ruim genoeg om draagvlak te bieden aan de grote beslissingen die Israel zal moeten nemen bij de voortzetting van het vredesoverleg.

Door de polarisatie tussen de "vromen" en "vrijen" bij de verkiezingen op 17 mei lijkt het erop dat voor het eerst in Israels geschiedenis de religieuze partijen buitenspel zullen blijven. Barak staat voor de lastige keuze Meretz en Shinoei (16 zetels) of Sjas (17 zetels) in zijn kabinet op te nemen. Gezien de controverse tussen Sjas en de potentiële coalitiepartner Israel Ba'aliya van Natan Sharansky en het feit dat de orthodoxe Meimad-partij toch al deel uitmaakt van de Israel Eén-lijst, zal Barak waarschijnlijk voor Meretz en Shinoei kiezen.

De heterogene samenstelling van zijn coalitie zal Barak dwingen eerst die kwesties aan te pakken, waarover consensus bestaat. Tegelijkertijd zal Barak proberen het vertrouwen dat ook in het buitenland in hem bestaat, te bevestigen. De onderhandelingen met Libanon en Syrië komen hiervoor het meest in aanmerking. Zowel Likoed als de Israel Eén-fractie zijn voorstander van de ontruiming van Zuid-Libanon, mits de veiligheid voor Noord-Israel gegarandeerd wordt. De regering Netanjahoe bereidde al de eenzijdige terugtrekking uit het Zuid-Libanese dorp Jezzine voor. Die kan nu elk moment geschieden. Volgens Nathan Vilnai, Knesset-lid voor Israel Eén en oud-onder-stafchef van het Israelische leger, dient die terugtrekking als "lakmoesproef".

Het is inderdaad lokaas voor de hervatting van de onderhandelingen met Syrië, dat de dienst uitmaakt in Libanon. Volgens de Israelische krant Ha'aretz hadden de regering Netanjahoe en president Assad vorig jaar al bijna een akkoord bereikt, maar durfde de Israelische premier zich niet vast te leggen. De Europese gezant voor het Midden-Oosten Moratinos trad op als bemiddelaar. In Syrië is gematigd positief op de verkiezing van Barak gereageerd. President Assad kent hem nog als onderhandelaar van premier Rabin. De krant Tishrin, die door het regime in Damascus wordt gecontroleerd, heeft de oproep van president Clinton het vredesoverleg tussen Syrië en Israel te hervatten toegejuicht: "De regering is bereid serieus en vruchtbaar samen te werken met elke poging die tot doel heeft het vredesproces te redden en uit de huidige gevaarlijke impasse te halen", aldus de krant.
Met de verkiezing van een generaal als premier, die zich omringd heeft met tal van oud-militairen, zet Israel een nieuwe veelbelovende stap in het vredesproces. Al is het misschien wel een andere stap, dan die waarop Jasser Arafat had gehoopt.