Rotterdams Dagblad 10 april 2003

Palestijnse kwestie in de Kuip

'Joodse gemeenschap wil niet dat over haar rug een voetbalstrijd wordt uitgevochten'

Door Wessel Penning

Rotterdam - Supporters die wedstrijdenlang scanderen dat ze joden zijn. Sjaaltjes met Hebreeuwse teksten. Israëlische vlaggen, waaronder eentje van zeker driehonderd vierkante meter groot. Ajax-aanhangers koketteren meer dan ooit met de (vermeende) joodse wortels van hun club. In Rotterdam bedachten Feyenoord-supporters een tegenzet en zijn stapels Palestijnse vlaggen aangekocht.

Woensdag speelt Ajax in Rotterdam tegen Feyenoord. De vlaggen mogen uit vrees voor 'onnodige provocatie' het stadion niet in.

Het gebeurde op dinsdagavond 11 maart, in de minuten voor de Europa Cup-kraker tussen Ajax en Valencia. Feyenoord-aanhangers, die door de onverwachte successen van de eeuwige rivaal toch al wat uit hun hum waren, zagen op de tribunes van de Amsterdam Arena een levensgrote Israëlische vlag verschijnen. Het volgende anderhalf uur klonk steeds datzelfde spreekkoor: 'joooodu, joooodu, joooodu'.

In sommige Rotterdamse huiskamers werd die avond gevloekt. Feyenoord-supporters hadden, onder meer dank zij een mediacampagne, juist geleerd dat in het eeuwige (verbale) gevecht tegen Ajax-supporters niet meer in kwetsende zin over 'bevolkingsgroepen' mocht worden gezongen. En autoriteiten lieten in die dagen doorschemeren dat het beruchte 'Hamas, Hamas, joden aan het gas' tot arrestatie kon leiden.

Taboe

Het hielp. Toen Ajax korte tijd later weer eens won in de Kuip, bleef het hamassen tot een minimum beperkt. Zelfs op het J-woord rustte een taboe. De dichtregel 'Wie niet springt, die is een jood' klonk minder dan voorheen.Tot op 11 maart die vlag verscheen - hij was zeker zo groot als het dundoek dat Willebrord Fréquin eens over het huis van Gretta Duisenberg liet draperen.

,,Eerst dacht ik: hoe kan Ajax toestaan dat zo'n vlag het stadion in komt?'' zegt Ton Strooband, manager supportersbeleid van Feyenoord. ,,Daarna besefte ik dat Nederland het dus heel goed vindt dat Ajax-supporters zichzelf als joden betitelen. Maar begrijpt Nederland dan ook dat wij de instanties die ons aanspreken op anti-joodse liedjes en spreekkoren voortaan de deur wijzen? Vindt Nederland het dan ook geen probleem meer als andere supporters - zonder beledigend te zijn - met een tegenreactie komen?''

,,Moet kunnen,'' zegt voorzitter Henk - 'geen achternaam' - van de vooral onder de harde supporterskern geliefde Onafhankelijke Fanclub Ajax. ,,Hilariteit hoort erbij.''

Strooband: ,,Wij hebben er geen problemen mee dat Ajax-supporters zich als joden betitelen. Die vlag? Voor mijn part zetten ze nog een keppeltje op ook.''

Probleem opgelost.

Nee, zegt directeur R. Naftaniël van het Centrum voor Informatie en Documentatie Israël (CIDI). Hij ergert zich al tijden aan het gepronk met Israëlische vlaggen.

,,Die vlaggen horen helemaal niet in de stadions. Daar komen problemen van. Waarschijnlijk hebben de Feyenoord-supporters niet de bedoeling joden te kwetsen, maar het kwetst wél. Als Ajax-supporters met Israëlische vlaggen zwaaien, lokken ze reacties uit. Ik begrijp dat supporters van de tegenpartij - in dit geval Feyenoord-supporters - in het heetst van de strijd een daad willen stellen om de solidariteit met hún club te tonen.''

Gisteren liet Feyenoord weten dat Israëlische en Palestijnse vlaggen woensdag uit de Kuip zullen worden geweerd. 'Voetbal moet voetbal blijven', aldus de club. Zij die woensdag toch met een Israëlisch of Palestijns dundoek in de Kuip verschijnen zullen uit het stadion worden gezet, zo is inmiddels met Ajax en de politie afgesproken. De grootse plannen van de Rotterdamse supporters, die de Kuip met tientallen Palestijnse vlaggen wilden versieren, kunnen zodoende de ijskast in.

Strooband: ,,De strijd tussen Israël en Palestina hoort niet in het voetbal. Het hoort gewoon Feyenoord tegen Ajax te zijn. Amsterdam tegen Rotterdam.''

Naftaniël: ,,De joodse gemeenschap wil niet dat over haar rug een voetbalstrijd wordt uitgevochten. Dit moet ophouden. Laat die supporters andere symbolen kiezen: een teddybeer, een tijger, voor mijn part een raket!'' Juist de afgelopen jaren klopte het CIDI naar eigen zeggen een aantal keren tevergeefs aan bij Ajax. Maar die club liet steeds weten niet verantwoordelijk te zijn voor het het vlagvertoon van de supportersschare.

Geuzennaam

Voorman Henk van de harde kern der Ajax-supporters laat nu ook vast weten dat Naftaniël in de toekomst niet op medewerking van de Amsterdamse supportersschare hoeft te rekenen. ,,Joden is een geuzennaam,'' zegt Henk.,,Daar moet je niets politieks achter zoeken. Ik begrijp alle commotie niet. Het doet ons niets als al die Feyenoorders met een Palestijnse vlag naar de Kuip komen.'' Eén handreiking doet Henk wel. De enorme Israëlische vlag blijft voorlopig in de kast. ,,Door de oorlog is zo'n grote vlag nu even niet gepast. Maar onze geuzennaam houden we in ere.''

Naftaniël: ,,Een geuzennaam? Ajax is géén joodse club. Integendeel. Ajax heeft zelfs een bedenkelijk verleden op dat gebied. In de Tweede Wereldoorlog was Ajax een van de eerste clubs die de joodse leden eruit flikkerde.''