Rellen op de Tempelberg: Israel beschuldigt Palestijnen van ophitsing

Woensdag was het voor het eerst rustiger rond de Tempelberg, waar de afgelopen drie dagen voortdurend Palestijnen vochten met de Israelische politie. Als gevolg van de rellen overleed een Israelische man nadat zijn auto elders in de stad met stenen was bekogeld, en er viel een onbekend aantal gewonden.
Veiligheidsmensen beschuldigen de Palestijnse Autoriteit van ophitsing nadat president Abbas het geweld prees en sprak van de noodzaak ‘Jeruzalem te verdedigen’.

Incidenten

Zondag hadden Palestijnse jongeren zich gebarricadeerd in de al-Aqsa, vanwaar zij tijdens het ‘niet-moslimbezoekuur’ bezoekers bestookten met stenen en vuurwerk – volgens sommige berichten ook pijpbommen en molotovcocktails. Toen de Israelische politie het gebied van de al-Aqsa binnenging om hier een eind aan te maken, braken de rellen pas goed los.

Volgens sommige bronnen waren de relschoppers geïrriteerd omdat aan vrouwen, later ook aan mannen onder de vijftig, de toegang tot het gebied werd ontzegd tijdens de uren dat niet-moslims het mogen bezoeken. De aanleiding hiertoe was dat een (inmiddels verboden) groep Palestijnse vrouwen steeds vaker de niet-moslimbezoekers hinderden en aanvielen. De relschoppers zouden dit zien als “een poging de status quo op de Tempelberg te veranderen”, in plaats van een maatregel om bezoekers te beschermen.

Oorlogszuchtige taal

President Mahmoud Abbas prees het geweld woensdag. “Elke druppel bloed die er vergoten is in Jeruzalem is puur bloed”, zou hij gezegd hebben in een bijeenkomst met activisten in Ramalla. “Elke shahid (martelaar) gaat naar de hemel en elke gewonde zal worden beloond. Al-Aqsa is van ons en dat geldt ook voor de Heiligegrafkerk. Zij [Israeli’s] hebben het recht niet ze te bezoedelen met hun vieze voeten. Wij zullen dat niet toestaan en zullen doen wat wij kunnen om Jeruzalem te verdedigen.”
Ook Netanyahu sprak ronkende woorden, vooral na de dood van de Israeli Alexander Levlovitz, 64, wiens auto zondag in Talpiot (niet op de Tempelberg) met stenen werd bekogeld toen hij op weg naar huis was na een Rosh Hashana-maaltijd. Netanyahu zei dat hij de stenengooiers “de oorlog verklaarde”. Hij noemde de situatie “onaanvaardbaar” en kondigde een harder beleid aan: “Wij zullen soldaten en politie de middelen geven om keihard op te treden tegen mensen die stenen, mototovcocktails en pijpbommen gooien.” 

‘Ophitsing’

De Tempelberg, door moslims Haram al-Sharif genoemd – was al voor de oprichting van de staat Israel het brandpunt van conflicten. Geruchten over een ‘aanval door Joden’ op de al-Aqsa moskee en de Rotskoepel, die daar zijn gebouwd op de plek waar ooit de Tempel stond, zijn bijna een garantie voor rellen in Jeruzalem
Rellen daar verstoren ook de verhouding met de Arabische wereld en in het bijzonder met Jordanië, dat de al-Aqsa beheert*. Volgens Haaretz heeft Israel Jordanië verschillende keren laten weten dat het geen plannen heeft de status quo op de berg te veranderen.
Eind vorig jaar waren de rellen heviger dan ooit en vroeg men zich even af of er een nieuwe intifada voor de deur stond.

De situatie is nog steeds zeer gespannen en kan elk moment weer oplaaien, bijvoorbeeld als vijftig jonge Likoedleden hun plan uitvoeren om donderdagmorgen de Berg te bezoeken. Joden hebben slechts beperkt toegang tot de Tempelberg en het is verboden er (zichtbaar) te bidden. De Likudniks hebben gezegd dat zij dit niet zouden doen, maar een grote groep joden op de berg is moslims sowieso een doorn in het oog. 

*Jordanië heeft het beheer over de Tempelberg via de stichting Waqf. Over de ‘status quo’ is altijd veel te doen. Lees hier hoe dat zit.

Video: Jeruzalemse politie, via Israelisch ministerie van Buitenlandse Zaken.