Wereldwijd antisemitismerapport: Nederlanders minder vooroordelen

adl2Ruim een kwart (26%) van de wereldbevolking, meer dan een miljard mensen, houdt er antisemitische denkbeelden op na. Dit blijkt uit een wereldwijd onderzoek in opdracht van de Anti-Defamation League (ADL). De verschillen tussen de landen zijn groot: in Nederland gaat het om ‘slechts’ 5%, ofwel 650.000 mensen. Alleen in Laos, de Filippijnen en Zweden is het aantal bevooroordeelden lager, aldus ADL.

De ADL legde in 101 landen elf vooroordelen over Joden voor aan een steekproef van 500 mensen per land. Alleen mensen die meer dan de helft van die stellingen ‘waar’ of ‘waarschijnlijk waar’ vonden, werden geteld als antisemitisch. Dit was de eerste keer dat op zo’n grote schaal onderzoek werd gedaan. In totaal zijn er 53.100 personen geïnterviewd. “Dit is de eerste keer dat we op mondiaal niveau inzicht krijgen in hoe doordringend en hardnekkig antisemitisme is”, zegt ADL-directeur Abraham H. Foxman.

Midden-Oosten en Noord-Afrika

De regio met het hoogste aantal antisemitisch denkende inwoners is het Midden-Oosten en Noord-Afrika. Ruim driekwart van de inwoners daar heeft vooroordelen over Joden. Het slechtst van alles is de situatie op de Westoever en Gaza, waar 93% van de bevolking als antisemitisch werd geteld. Ook in Irak (92%) en Jemen (88%) ligt dat aantal hoog. In Iran is het aantal bewoners met vooroordelen (56%) het laagst van het Midden-Oosten. Iraanse mannen houden er meer dan vrouwen antisemitische vooroordelen op na. Opvallend is dat slechts 18% daar instemt met de stelling dat Joden nog te veel praten over de Holocaust. Bij Iraniërs boven de 35 is dat slechts 14%; minder dan in Nederland.

Europa

Oost-Europa is na het Midden-Oosten de regio met het hoogste aantal antisemitische inwoners; meer dan een derde (34%). 
In West-Europa lag het aantal bevooroordeelden iets onder het gemiddelde, maar de verschillen tussen landen onderling zijn groot. Vooral in Griekenland, Frankrijk en Spanje is het percentage mensen met antisemitische denkbeelden hoog.
Griekenland scoort veel slechter dan het Europese gemiddelde: 85% van de Grieken is het eens met de stelling dat ‘Joden te veel macht in de zakenwereld hebben’, en 82% vindt dat ‘Joden te veel macht hebben in de internationale financiële markten’. In totaal houdt 69% van de Grieken er antisemitische denkbeelden op na. CIDI-directeur Voet: “Duidelijk dat er draagvlak is voor antisemitische politiek partijen, zoals de Gouden Dageraad, in Griekenland”. Deze partij doet 25 mei mee met de verkiezingen voor het Europees Parlement. In 2012 kreeg hij 7 procent van de stemmen.
In Frankrijk  is de helft van de ondervraagden het eens met de stelling dat Joden te veel macht hebben in de zakenwereld. Franse 50-plussers hebben bijna 15 % meer antisemitische vooroordelen dan de jongere leeftijdsgroepen.
In Spanje zijn nagenoeg evenveel ondervraagden het eens met dezelfde stelling.
Ook in Duitsland wonen meer mensen (27%) met anti-Joodse vooroordelen dan gemiddeld.
“Nederland is een uitzondering in positieve zin, ook in vergelijking met andere West-Europese landen,“ zegt CIDI-directeur Voet.
In West-Europa telde ADL het minste antisemitisme in Zweden (4%), gevolgd door Nederland (5%) en het Verenigd Koninkrijk (8%).

Nederland
In Nederland geldt dat vrouwen er minder antisemitische vooroordelen  op na houden dan mannen, en dat 50-plussers meer vooroordelen hebben dan de andere leeftijdsgroepen die ADL onderscheidt. 33% vindt dat Joden loyaler zijn aan Israel dan aan Nederland, en 17% is het eens met de stelling dat Joden te veel macht hebben in de zakenwereld. Vooral ouderen (23%) vinden dat Joden nog steeds te veel praten over de Holocaust. De helft van de Nederlanders zegt nog nooit een Jood ontmoet te hebben.
CIDI-directeur Esther Voet is “verheugd” over het lage cijfer voor Nederland. “Wij hopen dat dit in de toekomst ook zo blijft. CIDI zal zich daar in ieder geval voor blijven inzetten.” Zij merkt wel op dat deze cijfers gaan over Nederlanders boven de 18 jaar. “Het blijft dus onduidelijk hoe het zit met antisemitische vooroordelen onder jongeren”, aldus Voet. In samenwerking met Inspraak Orgaan Turken riep CIDI de minister van Onderwijs Cultuur en Wetenschap en de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid eerder op om onderzoek te doen naar discriminerende vooroordelen onder scholieren.
ADL vroeg ook of men gunstig of ongunstig denkt over moslims, christenen en joden. Ruim een kwart van de Nederlanders zegt ‘ongunstig’ te denken over moslims; aanzienlijk meer dan het aantal dat ongunstig denkt over christenen (7%) of Joden (6%).

Overige regio’s
In Azië hield 22% van de bewoners er antisemitische denkbeelden op na, aldus de ADL, en in Sub-Saharisch Afrika (23%). De regio´s Oceanië (Australië en Nieuw Zeeland met 12%) en Amerika (19%) steken gunstig af bij de rest van de wereld.

Klik hier om de speciaal ontworpen website over het onderzoek te bezoeken.  
Klik hier om een samenvatting van het onderzoek te lezen.