De VN zouden een staat erkennen zonder centraal gezag

In de Volkskrant verscheen 24 september jl. een twistgesprek Marjolein van de Water met CIDI-directeur Ronny Naftaniel over het eenzijdig uitroepen van een Palestijnse staat. Is het uitroepen hiervan verstandig of onverstandig?

Zo, eindelijk weer wat beweging in de Palestijns-Israëlische impasse. Een volwaardig lidmaatschap van Palestina door de Verenigde Naties is een goede stap op weg naar vrede tussen Israël en de Palestijnen.

Integendeel. Het zou de grondslag weghalen om nog tot een vredesregeling te komen.

Nou, dat is wel heel negatief. Hangt er werkelijk zoveel vanaf?

Als de VN de Palestijnse staat formeel erkennen, dan verdwijnt de noodzaak voor de Palestijnen om Israël als staat voor het Joodse volk te erkennen. Dan hoeft men eigenlijk niet meer verder te onderhandelen. Ik ben een groot voorstander van een onafhankelijke Palestijnse staat maar alleen wanneer dat het resultaat is van onderhandelingen met Israël.

Maar ze zijn al bijna twintig jaar aan het onderhandelen en het heeft helemaal niks opgeleverd. Het is toch logisch dat Abbas het nu op een andere manier probeert?

Het was Abbas die in september vorig jaar de onderhandelingen heeft stop gezet. Hij wilde toen alleen verder praten als Israël de bouwstop zou verlengen. Toen Israël weigerde, gooide Abbas de deur dicht. Hij zette dus zelf de gesprekken stop en zegt nu dat de onderhandelingen niks opleveren en hij genoodzaakt is naar de VN te stappen. Dat is raar.

Israël gaat  door met het bouwen van nederzettingen en een muur terwijl het Internationale Gerechtshof dat in 2004 al illegaal verklaarde. Dat de Palestijnen geen mogelijkheid zien in onderhandelen met zo’n land,  dat vind ik niet zo raar.

Ik ben absoluut geen voorstander van het bouwen van nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever, maar ik denk dat je over alles moet praten. Het feit dat er nederzettingen zijn, wil nog niet zeggen dat ze daar voor altijd blijven. Toen Israël vrede sloot met Egypte, heeft ze haar nederzettingen in de noordelijke Sinaï ontmanteld. Maar het is niet reëel te verwachten dat Israël nederzettingen ontmantelt voordat er vrede is. Daarom is onderhandelen zo belangrijk. De Palestijnen moeten aan de onderhandelingstafel gaan zitten zonder voorwaarden vooraf te stellen.

Israël wil door de Palestijnen als staat voor het Joodse volk worden geaccepteerd. Dat is toch ook een voorwaarde vooraf?

Maar dat is afgesproken in de VN resolutie van 1947.

In die resolutie staat dat er twee staten zouden komen. De Palestijnen hebben in 1993 Israël als staat erkend. Nu is het de beurt aan Palestina.

Israël is erkend, maar de Palestijnen gaan er daarbij vanuit dat er 4 miljoen nakomelingen van Palestijnse vluchtelingen gevestigd moeten worden en dan is er van een Joodse staat natuurlijk geen sprake meer. Daar zit dan ook het probleem. Israël moet niet alleen als staat, maar als staat voor het Joodse volk erkend worden. Als de Palestijnen en de rest van de Arabische wereld dat in 1947 hadden gedaan dan waren er verder geen oorlogen geweest en had het Midden-Oosten er nu heel anders uitgezien.

Ik kan me goed voorstellen dat de toenmalige inwoners van Palestina niet zomaar accepteerden dat een deel van hun grondgebied als land voor de Joden werd aangewezen. Maar stel dat de Palestijnen hier alsnog mee akkoord gaan, zou Israël dan de grenzen van voor 1967 respecteren en de kolonisten uit de nederzettingen terug halen?

Premier Benjamin Netanyahu heeft gezegd dat er nooit meer een terugkeer kan zijn naar de grenzen van voor 1967, maar hij heeft niet uitgesloten dat er landruil komt. En waarom zou je zo rigide moeten vasthouden aan die grenzen? De bevolkingsdichtheid in Gaza is erg groot. Ik kan me bijvoorbeeld voorstellen dat ze een stukje van de Negev woestijn erbij krijgen, om een beetje ademruimte te creëren. Maar daarvoor zijn nou juist die onderhandelingen.

Een VN lidmaatschap staat verdere onderhandelingen niet in de weg. Ik zie het probleem niet.

Het probleem is dat de VN een staat zouden erkennen zonder centraal gezag. Het is in de wereld nog nooit eerder voorgekomen dat een land met twee regeringen als staat wordt erkend. Hamas regeert in de Gazastrook en Fatah op de Westoever. Het verschil van mening tussen beide partijen is enorm. Hamas is een terroristische organisatie. Als er weer verkiezingen zijn en Hamas wint, en dat is best aannemelijk, hoe moet je daar als wereld dan mee omgaan? Een bizarre situatie, vooral omdat Hamas helemaal geen voorstander is van VN lidmaatschap.

Juist het toekennen van VN lidmaatschap verkleint de kans dat Hamas machtiger wordt in de Palestijnse gebieden.Hoe meer de Palestijnen zich in het verdomhoekje gedrukt voelen, hoe groter de kans dat ze radicaliseren. Israël zou juist het eerste land moeten zijn om Palestina te erkennen.

Daar gaat het niet om. Het is simpelweg onacceptabel om de Palestijnen zo’n status toe te kennen zolang ze weigeren dat Israël een staat is voor het Joodse volk. Een tweede probleem is dat het de geloofwaardigheid van Europa en de Verenigde Staten als bemiddelaars in het conflict zou ondermijnen. Beiden tekenden in 1993 als getuigen het Oslo verdrag waarin staat dat er geen unilaterale acties mogen worden ondernomen.

Het koloniseren van land door de Israëliërs is ook een unilaterale actie en gaat ook in tegen de afspraken van het Oslo verdrag.

Klopt. De westerse wereld veroordeelt de nederzettingen daarom ook scherp. Op diezelfde manier moeten ze nu de unilaterale actie van Abbas veroordelen.

Ronny Naftaniel

1948 geboren te Amsterdam
1976 Cum Laude afgestudeerd Universiteit van Amsterdam (Bedrijfseconomie)
1980- heden Directeur CIDI
Nevenfuncties: Uitvoerend vicevoorzitter van het Europees Joods Informatiecentrum, CEJI in Brussel, penningmeester van het Centraal Joods Overleg, voorzitter van het Joods Humanitair Fonds.