EC blijft lonen thuiszittende Gazanen betalen

Berlaymont_building_european_commissionDe Europese rekenkamer adviseert de EU te stoppen met het betalen van ambtenaren in de Gazastrook: daar staan minstens 61.000 mensen op de loonstrook die op aandringen van Abbas al bijna zes jaar niet werken. Dit geld kan beter worden besteed op de Westoever, adviseert de rekenkamer. De Europese Commissie is niet van plan het advies te volgen, omdat dit “politiek gevoelig” zou zijn.

De EU, als belangrijkste donor, heeft sinds 1994 5,6 miljard euro betaald aan de PA.  Sinds de staatsgreep door Hamas in 2007 heeft de EU via het Pegase-programma 1,4 miljard betaald voor ambtenarensalarissen. Nederland was met 40,3 miljoen euro de grootste donor, maar betaalde net als andere EU-landen in 2012 (met 6,5 miljoen) minder dan in 2007. De Europese Rekenkamer zocht uit hoe dat geld is besteed en rapporteerde daar woensdag over. De situatie in de Gazastrook is zo onoverzichtelijk, dat de onderzoekers steekproeven gingen doen.

De EU betaalt via Pegase een vijfde van alle ambtenarensalarissen in de Gazastrook, maar bij de steekproeven van de Europese Rekenkamer bleken 4 op de 10 mensen die daar op de loonlijst staan, helemaal niet te werken. Bij de Nationale Rekenkamer van Palestina zeiden 90 van de 125 ‘werknemers’ dat zij niet werkten. Op het Gazaanse ministerie van Gezondheid werkt 22% van de employees op de loonlijst niet, en 24% van de werknemers van het ministerie van Onderwijs krijgt een salaris zonder daarvoor te werken.

De onderzoeker van de rekenkamer ontkende dat er EU-geld naar voormalige gevangenen ging of naar terroristen, en weet het probleem aan de conflicten tussen Hamas in de Gazastrook en Fatach op de Westoever.

Na de machtsgreep door Hamas in 2007 gingen in Gaza ongeveer 61.000 ambtenaren en veiligheidsmensen, meest aangesteld door Fatach, niet langer naar hun werk. Abbas besloot hun lonen te blijven uitbetalen, op voorwaarde dat zij thuis zouden blijven en niet voor Hamas zouden werken, meldt het rapport – dat voor het eerst bevestigt dat de Europese belastingbetalers deze lonen rechtstreeks financieren. Het aantal niet-werkende ambtenaren en het aantal niet gewerkte uren zijn sindsdien alleen maar gestegen, zei een lid van de commissie voor begrotingscontrole van het Europees Parlement tegen de Financial Times, die vroegtijdig een exemplaar van het rapport in handen kreeg.

De reactie van de Europese Commissie op het rapport verdedigt echter het besluit om de PA “politiek te steunen”, toen de PA “besloot om alle werknemers in de Westbank en de Gazastrook te blijven betalen, of zij werken of niet, wat bovendien buitengewoon moeilijk vast te stellen is.” En: “Een besluit om de bijdrage aan de salarissen in Gaza te staken zou naar verwachting politiek zeer gevoelig zijn.”

“De PA moet zijn werknemers in Gaza blijven ondersteunen, dit is essentieel om een aanwezigheid in Gaza te behouden en voor de eenheid van een toekomstige Palestijnse staat”, zo citeert de Jerusalem Post een EC-woordvoerder. En: “Door de PA te helpen aan zijn loon- en pensioenverplichtingen te voldoen, levert de EU een tastbare bijdrage aan de voorbereiding voor een tweestatenoplossing van het Israelisch-Palestijnse conflict.”

EC-woordvoerder Peter Stano zei tegen Reuters dat door de onzekere veiligheidssituatie in Gaza veel mensen niet naar hun werk konden en financiële steun nodig hebben: “Als de PA die mensen niet betaalt, waar moeten zij dan van leven? Als er mensen rondzwerven zonder inkomen dan worden zij natuurlijk gemakkelijker geronseld door extremisten.” Ook de PA minister van Arbeid Ahmed Majdalani wil doorgaan met het betalen van lonen aan mensen die niet werken. “Dat is een politieke, wettelijke en humanitaire kwestie,” zei hij tegen ABC. “Het gaat om ambtenaren die slachtoffer zijn van een militaire coup en zij hebben gezinnen te onderhouden. We kunnen ze niet op straat zetten.”

Ook andere bestedingen bleken niet te kloppen, inclusief de kosten van de controle hierop. Volgens het rapport van de rekenkamer zou de projectleider van een accountantskantoor een vergoeding hebben ontvangen van €1,642 per dag, “aanzienlijk meer dan gebruikelijk in de regio”.
Terwijl alleen nutsbedrijven geld behoren te krijgen, ontving bijvoorbeeld een luxehotel in Gaza een BTW-teruggave van 2,5 miljoen euro – bijna een kwart van alle betalingen aan bedrijven. Toen de rekenkamer er in oktober 2012 ging kijken, bleek bovendien dat het hotel nauwelijks in bedrijf was.
Ook was er 90 miljoen euro ‘kwijt’ die was bedoeld voor brandstoftoeslagen en om de enige elektriciteitscentrale in Gaza draaiende te houden. De EU-controleurs konden niet vaststellen wat er met dat geld is gebeurd, maar de bevolking zit voortdurend zonder stroom.
De Gazastrook is overigens niet het enige gebied waar EU-gelden slecht beheerd worden. In juni rapporteerde de rekenkamer het wanbeheer over 1 miljard euro Europese steun aan Egypte tussen 2007 en 2013.

Het volledige rapport van de Rekenkamer is hier te vinden.

Foto: Hoofdkwartier EC, wikipedia/Nuno Nogueira