Israel doet voorstellen voor oplossing van het Palestijns vluchtelingenvraagstuk

IN ISRAEL / Door: WEBMASTER / 16 dec 2004 EU GAZA IRAN LIBANON PA PALESTIJNEN

 

Het Israelische ministerie van Buitenlandse Zaken bereidt een nieuw diplomatiek offensief voor, dat moet leiden tot de definitieve oplossing van het vraagstuk van de circa 650.000 Palestijnse vluchtelingen uit 1948 en hun miljoenen nakomelingen, waarvan er nog steeds 1,3 miljoen zijn gevestigd in 59 vluchtelingenkampen (in de praktijk uitgegroeid tot veelal armoedige woonwijken) op de West Bank, in de Gazastrook en de buurlanden Jordanië, Syrië en Libanon. De vluchtelingenkampen worden beheerd door de United Nations Relief and Works Agency for Palestinian Refugees (UNRWA). In 2005 kan UNRWA beschikken over een budget van 339 miljoen dollar (een verhoging van 2,7 procent ten opzichte van het vorige jaar).

Als onderdeel van het Israelische plan zal Jeruzalem de landen die de Palestijnse Autoriteit nu al financieel steunen, alsmede de Wereldbank, vragen om te investeren in de bouw van permanente huisvesting voor de vluchtelingen en hun nakomelingen. Een ander onderdeel van het plan is de hervestiging van een aantal vluchtelingen in de landen die deze steun verlenen, waaronder de lidstaten van de EU.

In wezen is het plan niet nieuw, maar de herintroductie ervan moet worden gezien in het lichte van de nieuwe situatie die ontstond na de dood van PLO-leider Jasser Arafat, die zich altijd heeft verzet tegen het verbeteren van de wooncondities van de vluchtelingen, waarbij hij die de belofte bleef voorhouden dat zij uiteindelijk het “recht op terugkeer” naar Israel zouden genieten. De ressentimenten van de in ellendige omstandigheden verblijvende Palestijnen waren in de ogen van Arafat en zijn medestanders een machtig politiek wapen in de strijd tegen Israel.

De Israelische minister Nathan Sjaranski vertelde in een interview met de Jerusalem Post (14 december) dat zijn eigen plannen voor een oplossing van het vraagstuk in 2002 internationaal waren afgewezen. Sjaranski was toentertijd minister van Volkshuisvesting.

“Tot mijn grote teleurstelling ondersteunde een aantal vertegenwoordigers van democratische landen Arafats positie en zeiden zij dat zij er niet mee akkoord zouden gaan dat wij de vluchtelingenkampen zouden aanraken voordat de Palestijnen een staat zouden hebben. Want anders zouden wij ‘feiten op de grond’ creëren en voorkomen dat de vluchtelingen ooit terug zouden kunnen keren naar de plaatsen waar zij vandaan kwamen”, aldus Sjaranski, en:

“Een paar maanden geleden had ik een gesprek met de Canadese ambassadeur en hij zei dat de toekomst van de kampen nu niet aan de orde moest komen, omdat het onomkeerbare veranderingen zou veroorzaken. Ik was volledig geschokt. Ik hoop dat de houding in de nieuwe atmosfeer anders zal zijn en als de houding van de vrije wereld op dit punt verandert, denk ik dat wij een kans hebben dat ook het nieuwe Palestijnse leiderschap meer in die richting zal moeten opschuiven.”

Ook de nieuwe PLO-leider Mahmoud Abbas heeft de afgelopen weken meerdere malen verklaard dat hij het Palestijnse “recht op terugkeer” nooit zal opgeven. Uitvoering daarvan zou echter de vernietiging van de Joodse staat langs demografische weg betekenen.