Netanyahu’s gok pakt verkeerd uit

IN ISRAEL / Door: JOS HUMMELEN / 14 dec 2021 NETANYAHU TRUMP

Langzaam maar zeker keert Trump terug in de Amerikaanse politiek. In een recent interview met een Israelische journalist Barak Ravid kijkt Trump terug op wat hij gedaan heeft voor Israel. Over Netanyahu heeft hij nauwelijks een goed woord over. “Fuck him”, besluit Trump als hij refereert naar de felicitaties die Netanyahu aanbood aan Biden, terwijl de verkiezingen van 2020 ‘gestolen’ zijn. Wat heeft dit te betekenen? Is dit ouderwets Trumpiaans? Is het persoonlijk? Of moeten er ook alarmbellen afgaan in huize Bennett? 

Trump en Netanyahu op het balkon naar aanleiding van de Abraham Akkoorden.

Voormalig president Donald Trump ging tekeer tegen zijn voormalige bondgenoot Benjamin Netanyahu in een serie interviews, omdat hij zich verraden voelde door de toenmalige premier van Israel. In een korte videoboodschap feliciteerde Netanyahu Biden met de gewonnen race. Trump vond dat ‘te vroeg’ en sprak hem daarna niet meer. Trump: “It was early. OK? Let’s put it this way — he greeted him very early. Earlier than most world leaders. I’ve not spoken to him since. F**k him.” Later in het gesprek lijkt het erop dat Trump deze felicitaties ziet als een gebrek aan respect vanuit Netanyahu. Trump houdt nog altijd vol dat de verkiezingen gestolen zijn en dat deze niet legitiem zijn. Hij wijst dan vooral naar de staat Georgia, waar inmiddels drie keer opnieuw is geteld, onder supervisie, met dezelfde uitkomst.

Aan de ene kant is de zogenaamde ‘F-bomb’ volgens experts niet schokkend, juist omdat Trump erg persoonlijk kan worden en men de ene dag zijn ‘beste vriend’ kan zijn, terwijl hij de volgende dag een ‘grote vijand’ is. Experts zijn er ook over uit dat de loyaliteit van Netanyahu bij het Israelische volk moet liggen, in plaats van bij Trump. Dat Trump dat wel van hem eist, is typerend. Aan de andere kant is het wel schokkend, vanwege de ‘gok’ die Netanyahu nam, door zich te richten op de Republikeinen in Amerika. 

Alle eieren in één mandje

Netanyahu’s blik op de politiek van Amerika was een realistische. Hij voorzag dat het politieke landschap steeds meer verdeeld zou worden, waarbij er steeds minder ‘bipartisan‘ standpunten overeind zouden blijven. Standpunten dus, waar Republikeinen en Democraten elkaar op zouden kunnen vinden. De Netanyahu-regering ging ervan uit dat de Democraten niet meer te winnen zouden zijn voor de Israelische zaak. Daarom was het van groot belang om korte en nauwe banden te hebben met de Republikeinen. Het idee was dat dan tenminste nog de helft van Amerika steun zou verlenen aan Israel. Een tactische en gecalculeerde terugtrekking, zogezegd. Zo sprak Netanyahu het Amerikaanse Congres toe en ondermijnde daarmee het gezag van de toenmalig president Obama, hij kreeg daar veel kritiek voor, in Israel en in de VS. 

Naast de ‘f**k him’-uitspraak deed Trump iets wat Netanyahu’s ‘tactische terugtrekking’ richting de Republikeinen erg beschadigt. Trump vertelde voor het eerst iets over wat er achter de schermen gebeurde. Hij stelt dat Netanyahu ‘een grotere blokkade was voor vrede’ dan Mahmoud Abbas. Trump ziet Abbas als een vaderfiguur: “I thought he was terrific.  He was almost like a father. Couldn’t have been nicer. I thought he wanted to make a deal more than Netanyahu.” Abbas vertelde dat hij inderdaad ‘een deal’ wilde maken, terwijl Netanyahu de zaak aan het vertragen was. Trump:  “My whole life is deals. I’m like one big deal. That’s all I do, so I understand it. And after meeting with Bibi for three minutes … I stopped Bibi in the middle of a sentence. I said, ‘Bibi, you don’t want to make a deal. Do you?’ And he said, ‘Well, uh, uh uh’ — and the fact is, I don’t think Bibi ever wanted to make a deal.” Trump stelde dat de reden interne Israelische politiek was. 

Dit zijn bijzondere quotes van het hoofd van de beweging die ‘Trumpisme’ is gaan heten, en een grote invloed heeft binnen de Republikeinse Partij. Volgens veel politieke analisten ‘gokte’ Netanyahu namelijk dat Trump wel in zijn spreekwoordelijke kamp zou komen als hij Trump maar zou overladen met complimenten. Het spinnen van deze wereldleider door de leider van Israel lijkt niet te zijn gelukt. Analisten die destijds kritisch waren op het verheerlijken van Trump, halen nu hun gelijk. Nu blijkt namelijk dat Trump, nog voordat hij zich misschien weer verkiesbaar stelt in 2024, hoogstpersoonlijk het gat in de bodem van het mandje vormt. In het narratief dat zich over de hele wereld verspreidt dat ‘Israel het probleem is’, heeft Trump met deze quote een bijdrage geleverd.