Sharon in de VS

Minister-president Sharon is al weer terug in Israel als deze Nieuwsbrief verschijnt. Dat maakt het voorspellen van het resultaat van zijn bezoek aan de Verenigde Staten een hachelijke zaak. Toch is er alle reden aan te nemen dat de ontmoetingen die Israels kersverse premier met de nieuwe Amerikaans president Bush en vice-president Cheney zal hebben een succes zullen zijn. Het gaat immers vooral om kennismakingsbijeenkomsten van conservatieve politici.

door Ronny Naftaniel

President Bush en zijn minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell hebben al aangegeven dat ze zich minder intensief met het vredesproces zullen bemoeien. Beide nieuwe regeringen delen de zienswijze dat er pas van succesvolle vredesbesprekingen sprake kan zijn als de Palestijnen hun gewelddadigheden staken.

Het voornaamste verschilpunt tussen Israel en de VS lijkt te liggen in de strategische vraag welk probleem met prioriteit opgelost moet worden: het Palestijnse of het Syrische. President Bush heeft zijn kaarten gezet op een dialoog tussen Israel en Syrië. Hij meent dat Syrië een belangrijk onderdeel is van de alliantie tegen Irak. Voor het bezoek van Sharon aan de VS heeft Bush nog een verrassend telefoongesprek gevoerd met de Syrische president Bashir Assad. Deze heeft steun van de VS nodig om een zetel in de Veiligheidsraad te krijgen. Het is echter een illusie, dat Israel en Syrië tot overeenstemming komen. Sharon heeft geen parlementaire meerderheid om de gehele Golanhoogte op te geven en Bashir Assad zit nog te zwak in het zadel om zijn positie te riskeren voor een vrede met Israel

Sharon zal liever proberen een oplossing voor de Palestijnse kwestie te vinden. Daarom presenteert hij deze week aan president Bush zijn stapsgewijze benadering. De Republikeinse oud-minister van Buitenlandse Zaken, Henri Kissinger is hiervan de geestelijk vader. De Israelische regering heeft de hoop op een algehele vrede met de Palestijnen op dit moment opgegeven en wil nu een aantal interim-overeenkomsten sluiten. Daartoe is Sharon zelfs bereid geïsoleerde Joodse nederzettingen in Gaza te ontruimen. Hierdoor krijgen de Palestijnen het bestuur over een groter aaneengesloten gebied in handen. Tevens wil hij helpen de Palestijnse economie op een dramatische wijze te verbeteren. Het is een recept voor een Palestijnse staat, die ook zonder een totaal vredesakkoord met Israel en zonder enige Amerikaanse bemiddeling tot stand kan komen.

Het is goed mogelijk dat de Amerikaanse leiders veel belangstelling voor deze ideeën van Sharon zullen hebben. Tot dusverre heeft de Amerikaanse regering slechts weinig affiniteit getoond met de Palestijnse zienswijze. Colin Powell heeft Arafat gebruuskeerd door publiekelijk te verklaren dat Jeruzalem de hoofdstad van Israel is. President Bush heeft bovendien nog geen antwoord gegeven op het verzoek van Jasser Arafat ook een bezoek aan de Amerikaanse president te mogen brengen. Arafat is boos hierover. Vooralsnog lijkt het erop dat de frisse wind die in Washington en Jeruzalem is gaan waaien, dezelfde kant opblaast. Voor Arafats tegenwind bestaat deze dagen weinig sympathie in Washington.