VS gaat producten uit Israëlische nederzettingen als ‘made in Israel’ etiketteren

De Verenigde Staten gaan producten uit Israëlische nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever voortaan als ‘made in Israel’ etiketteren. Dat maakte de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo donderdag bekend. Hij bracht die dag een bezoek aan een wijngaarde in de nederzetting Psagot.

“Alle producenten in gebieden waar Israël de relevante autoriteiten uitoefent, zullen goederen moeten etiketteren als ‘Israel’, ‘product of Israel’ of ‘made in Israel'”, aldus Pompeo. De bekendmaking komt nadat vorig jaar het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken verklaarde Israëlische nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever niet als illegaal volgens internationaal recht te beschouwen. Afgelopen maand breidde de VS onderzoeksprojecten uit naar de Golan en de Westoever, waarmee sindsdien geen overeenkomsten meer tussen de VS en Israël zijn die niet van toepassing zijn in de gebieden onder Israëlisch beheer sinds 1967.

Pompeo bracht donderdag een bezoek aan een wijngaarde in de nederzetting Psagot. Het is voor het eerst ooit dat een Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken een bezoek brengt aan een nederzetting op de Westoever. De wijnproducten heeft een van haar wijnen vernoemd naar de secretary of state, als bedankje voor zijn besluit vorig jaar nederzettingen niet meer als illegaal aan te merken. “Het is een zegen om hier in Judea en Samaria te zijn”, zo schreef Pompeo in het gastenboek van Psagot. “Moge ik niet de laatste secretary of state zijn die dit prachtige land bezoekt”.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken maakte van de gelegenheid gebruik om een sneer aan de Europese Unie uit te delen. “Helaas zijn Psagot en andere bedrijven het doelwit van schadelijke EU-etiketteringsinspanningen die de boycot van Israëlische bedrijven vergemakkelijken”, aldus Pompeo op Twitter. Een EU-richtlijn stelt dat Israël geen soevereiniteit heeft over de in 1967 veroverde Westelijke Jordaanoever (inclusief Oost-Jeruzalem) en de Golan, en dat producten uit Israëlische nederzettingen niet als ‘made in Israel’ geëtiketteerd mogen worden.

Eerder op donderdag maakte de secretary of state al bekend dat de Amerikaanse regering de BDS-boycotbeweging tegen Israël als antisemitisch aan gaat duiden. “We zullen onmiddellijk stappen nemen om organisaties te identificeren die zich bezighouden met hatelijk BDS-gedrag en steun van de Amerikaanse overheid voor dergelijke groepen stopzetten”, aldus Pompeo tijdens een persconferentie samen met de Israëlische premier Benjamin Netanyahu.

Buiten Psagot werd gedemonstreerd door zowel Palestijnen als Israëlische activisten van de NGO Peace Now. Premier van de Palestijnse Autoriteit Mohammad Shtayyeh spreekt van een “ongekend gevaarlijke ontwikkeling”. Hij riep de internationale gemeenschap op het bezoek van Pompeo aan de nederzetting te veroordelen en een volledige boycot op producten uit Israëlische nederzettingen in te stellen. 

Golan ‘centraal onderdeel van Israël’

Na Psagot bracht Pompeo een bezoek aan de Golanhoogten. Hiermee is hij tevens de eerste secretary of state die de strategisch gelegen hoogvlakten bezoekt die door Israël in 1967 op Syrië zijn veroverd. “Dit is onderdeel van  Israël en een centraal onderdeel van Israël”, aldus de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken. In 2019 erkende de Amerikaanse president Donald Trump Israëls soevereiniteit op de Golan

Pompeo heeft samen met zijn Israëlische collega Gabi Ashkenazi per helikopter een rondleiding langs de grens met Syrië gemaakt. “Je kan hier niet staan en staren naar wat achter de grens ligt en de centrale zaak ontkennen die door president Trump is erkend, wat eerdere presidenten weigerden te doen, zo zei de secretary of state. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken was niet te spreken over de “salons in Europa en in de elite-instituten in Amerika”, die Israël oproepen de Golan terug te geven aan het Syrische regime. “Stel je voor dat Assad hier de dienst zou uitmaken, het risico van de schade voor het westen en Israël dat zou inhouden”, aldus Pompeo.

De Syrische regering veroordeelt het bezoek van de Amerikaanse minister aan de Golan. Het regime van president Bashar al-Assad spreekt van een “provocerende stap voor het einde van de  termijn van de Trump-administratie, en een ernstige schending van de soevereiniteit van de Syrische Arabische Republiek”.