Het Internationaal Gerechtshof heeft vrijdag 20 januari 2023 de ontvangst bevestigd van een verzoek om een advies over de Israelische ‘bezetting’.

(Fotocredit: United Nations photo op Flickr)
Het gaat om een advies over de door de Verenigde Naties zo genoemde Israelische “bezetting”. Het in Den Haag gevestigde Internationaal Gerechtshof is het belangrijkste juridische orgaan van de VN. Een advies van dit Gerechtshof is juridisch niet bindend.
Resolutie Algemene Vergadering
Op 30 december 2022 heeft de Algemene Vergadering een resolutie aangenomen waarin dit verzoek aan het Internationaal Gerechtshof is geformuleerd. Het negen pagina’s tellende document leest als één grote aanklacht tegen Israel. Aan het einde van de resolutie staan de vragen opgenomen, die gesteld worden aan het Internationaal Gerechtshof.
Zo wordt onder meer gevraagd wat de wettelijke consequenties zijn van de voortdurende schending van het Palestijnse zelfbeschikkingsrecht, van de bezetting, de nederzettingen en de annexatie van “bezet” Palestijns gebied. Daarbij moet het Internationaal Gerechtshof ook kijken naar de maatregelen van Israel die gericht zijn op het veranderen van de demografie, karakter en de status van Jeruzalem. De uiteindelijke vraag is wat de juridische status is van de bezetting.
Kamervragen over onthouden van stemming
Overigens onthield Nederland zich van stemming over de resolutie van eind december 2022. Als gevolg hiervan heeft Eerste Kamerlid Diederik van Dijk (SGP) schriftelijke vragen gesteld aan minister Wopke Hoekstra van Buitenlandse Zaken. De vragen zijn vooralsnog onbeantwoord gebleven. Het onthouden van stemming lijkt namelijk in strijd te zijn met een eerdere motie in de Tweede Kamer die is aangenomen: Nederland moet bij onrechtvaardige VN-resoluties die gericht zijn tegen Israel ook daadwerkelijk tegenstemmen.
Eerder advies Internationaal Gerechtshof
In 2004 heeft het Internationaal Gerechtshof ook een advies gegeven, toen ging het over de Israelische veiligheidsbarrière. Het Gerechtshof concludeerde toen dat de bouw van deze barrière in Oost-Jeruzalem en de “bezette” gebieden in strijd met het internationaal recht was. Ironisch genoeg was de toen voorzittende rechter van Chinese komaf. Het toonde maar weer eens aan dat Israel voortdurend en onevenredig onder vuur ligt binnen de Verenigde Naties, die over de situatie in Tibet voorlopig angstvallig stil blijven.
De verwachting is dat het Internationaal Gerechtshof zal gaan concluderen dat de “bezetting” illegaal is. Hoewel dat advies niet bindend is, is het volgens experts wel schadelijk voor Israel. Een uitspraak van het belangrijkste rechterlijke orgaan van de Verenigde Naties zal zeker het juridische denken van de lidstaten en NGO’s beïnvloeden, is de verwachting.