Holocaust herdenkingsdag

Dit jaar markeert 75 jaar sinds de beruchte Wannseeconferentie. Tijdens deze conferentie op 20 januari 1942 kwam Nazi-Duitsland tot de precieze planning voor een efficiëntere voortzetting van de Endlösung, het uitroeien van de Joden. 

Tweeënzeventig jaar geleden, op 27 januari 1945, werd het concentratie- en vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau bevrijd. In 2005 riepen de VN deze datum uit tot een wereldwijde Holocaust Memorial Day.

Omdat 27 januari dit jaar op een vrijdag valt, zijn verschillende activiteiten op andere dagen deze week gehouden. De nationale Holocaust-herdenking zal aanstaande Zondag in Amsterdam plaatsvinden, bij het Spiegelmonument in het Wertheimpark. Op de website van het NIOD vindt u een overzicht van een groot en interessant pallet aan activiteiten: rondleidingen, lezingen en herdenkingen. Ook vindt u daar een link naar de “Nooit Meer Auschwitz-Lezing” die afgelopen woensdag is gehouden door Prof. Thimothy Snyder. Op de website van  het internationale Holocaust herdenkingscentrum Yad Vashem staan enkele online tentoonstellingen in verband met de herdenkingsdag.

EU-commissaris Frans Timmermans sprak begin deze week over de noodzaak te herdenken en over de strijd tegen antisemitisme. “Als we de verhalen niet vertellen van het verleden, dan zijn we gedoemd de fouten van het verleden te herhalen. Wie zijn geschiedenis niet kent is gedoemd haar te herhalen. Ik weet dat het in deze tijd vaak wordt gezegd, ‘praat niet over de jaren dertig of over de oorlog, je slaat ieder debat dood’. Ik weet het, het is vaak zo. Maar het omgekeerde zou evenzeer verkeerd zijn, om helemaal blind te zijn voor de parallellen die je ziet tussen degenen die haat verspreiden, die gemeenschappen tegen elkaar op willen zetten. Die denken dat de ander de schuld draagt voor de negatieve positie waarin men zelf verkeert.”. Lees zijn toespraak, gehouden ter gelegenheid van de aanstelling van rabbijn Avraham Cohen in Maastricht, hier

Elk jaar is het opnieuw belangrijk dat we als samenleving stil staan bij de gruwelijkheden die mensen zijn aangedaan tijdens de Tweede Wereldoorlog. Met elk jaar wordt de afstand in tijd groter, en juist daarom is het belangrijk een moment te nemen om stil te staan en te herdenken om de herinnering levend te houden. Het aantal overlevenden en getuigen wordt elk jaar kleiner, waardoor de verantwoordelijkheid van de jongere generaties om niet te vergeten en de herinneringen door te geven groter wordt. Opdat wij niet vergeten en de verhalen en namen niet verloren gaan. Tolerantie en vrede zijn kernwaarden die wij moeten bewaken, vooral in een tijd waarin antisemitisme weer in opkomst is.

 

Zie hieronder een re-enactment van de Wannseeconferentie

Foto: Het Spiegelmonument in het Wertheimpark in Amsterdam. Genomen door Anita Stargardt.