Vrijstelling dienstplicht Jesjievastudenten eindigt

IN ISRAEL / Door: WEBMASTER / 22 feb 2012 EU HOLOCAUST

Een wet die studenten aan Talmudhogescholen in Israel vrijstelt van dienstplicht, zal per 1 augustus van de baan zijn. Het Hoog Gerechtshof oordeelde dat de wet ongrondwettig is.

De wet is ongrondwettig, want strijdig met het recht op gelijkheid. Dit besloot het Hoog Gerechtshof dinsdag met 6 tegen 3 stemmen, na petities tegen verlenging van deze wet. 

De zgn. Tal-wet werd in 2002 bij wijze van 5-jarige proef ingesteld en is vervolgens met 5 jaar verlengd. Hij biedt Jesjievastudenten de mogelijkheid hun dienstplicht uit te stellen: als zij 22 zijn krijgen zij de keus om door te studeren, of een kortere dienstplicht te vervullen. Normaal moeten jongeren direct na hun middelbare schooltijd in dienst.

De wet moest hun deelname aan de normale dienst bevorderen, maar de afgelopen 9 jaar kozen heel weinig Jesjievastudenten voor de (korte) dienstplicht. De wet werd vooral gebruikt om de dienstplicht uit te stellen tot de dienstplichtige hoofd van een gezin was en op die grond kon kiezen voor voortzetting van zijn studie. Deze wet werkt niet, zei de voorzitter van het Hoog Gerechtshof in een toelichting op het besluit hem niet te verlengen.

Als de wet niet door een alternatief wordt vervangen, moet de staat in augustus zo'n 62000 yeshivastudenten oproepen voor de dienst. Maar verwacht wordt dat voor die tijd een nieuw wetsontwerp wordt ingediend en daarover zijn de meningsverschillen al uitgebroken.

Er is in Israel veel weerstand tegen de vrijstelling van dienstplicht voor yeshivastudenten (zie bijvoorbeeld hierboven de afbeelding die een Israelische krant plaatste bij een stuk over de Tal-wet). Deze werd kort na de oprichting van de staat ingesteld in 1948 omdat men vreesde voor een einde van Joods leren: in de Sjoa waren vooral in Oost-Europa enorme aantallen Joodse rechtsgeleerden omgebracht. Het ging toen maar om een zeer klein aantal vrijstellingen.

Intussen echter is door immigratie en vooral door een hoog geboortecijfer het aantal leerlingen aan Talmoedhogescholen, en daarmee het aantal vrijgestelde jonge mannen, enorm gestegen. Al tientallen jaren probeert men tot betere oplossingen te komen die niet een grote groep vrijstelt van de dienstplicht die geldt voor iedereen. De Tal-wet was zo'n poging. Overigens bestaat al vrij lang de optie om vervangende dienstplicht te doen.