Yitzhak Rabin: het verhaal van de man achter de Oslo-akkoorden

Bill_Clinton,_Yitzhak_Rabin,_Yasser_Arafat_at_the_White_House_1993-09-13Israel start deze week met een reeks Rabinherdenkingen. In Israel worden door jeugdbewegingen 30 speciale tenten opgezet om de moord op Rabin, 20 jaar geleden, te herdenken. De tenten zijn uitgerust met beeldmateriaal op het gebied van de democratie, geweld en het aanzetten tot geweld. Op  Israelische scholen zullen gastsprekers praten over de moord op Rabin, hoe hier op gereageerd werd en wat de lessen zijn die hieruit getrokken kunnen worden. De Israelische president Rivlin zei tijdens de opening van de herdenkings week: “Zolang ik president van Israel ben, zal zijn [Rabin] moordenaar niet worden vrijgelaten. Vervloek mijn hand als deze ooit een pardon tekent voor dit kwaadaardige mens.”

Yitzhak Rabin: het verhaal van de man achter de Oslo-akkoorden

Op 4 november 1995 werd Rabin vermoord door een extremist. Nu 20 jaar later kijken we terug naar het leven van de man achter de Oslo akkoorden. Yitzhak Rabin werd geboren in 1922 in Jeruzalem, maar groeide op in Tel Aviv en in Galilea. De agrarische school voltooide Rabin met uitmuntende resultaten. Oorspronkelijk wilde hij graag irrigatie-ingenieur worden. Dat  veranderde in 1938 na aanhoudend geweld tijdens de Arabische opstand.

Yigal Allon, een jonge sergeant van de Haganah die later een belangrijke commandant en politicus zou worden, trainde Rabin. Gedurende zijn training werd Rabin lid van de Palmach, een elite-eenheid van de Haganah. Samen met Moshe Dayan assisteerde Rabin de geallieerden met de invasie van Libanon in 1941.

Rabin bleef actief in de Haganah en later in de IDF. Gedurende de Onafhankelijkheidsoorlog vocht Rabin als commandant in vele belangrijke veldslagen. In 1964 werd Rabin benoemd tot stafchef (de hoogste rang) van het Israelische leger. Voor de Zesdaagse Oorlog eisten de spanningen van een  onvermijdelijke oorlog veel van Rabins gezondheid. Daardoor was Rabin eerst niet in staat leiding te geven aan het leger. Uiteindelijk won Israel onder leiding van Rabin de oorlog en werd Israel herenigd
met Jeruzalem.

Korte tijd na de oorlog werd Rabin de Israelische ambassadeur voor de Vereningde Staten. Onder zijn toezicht verbeterde de relatie tussen de twee landen en zorgde hij ervoor dat het Israelische leger toegang  kreeg tot moderne wapens om zich te verdedigen.

In 1974 was Rabin korte tijd minister van arbeid. Later na het aftreden van Golda Meir won Rabin het leiderschap over zijn partij in een strijd met Shimon Peres. Gedurende zijn eerste premierschap slaagde Rabin erin een overeenkomst te sluiten met Egypte waarin in beide hun geschillen op vreedzame wijze zouden nastreven. Rabin trok zijn kandidaatschap terug na spanningen met andere coalitiepartijen en een schandaal over zijn buitenlandse rekeningen in de Verenigde Staten.

Rabin bleef actief in de politiek en bekleedde diverse posten. Gedurende de eerste Intifada voerde Rabin als minister van defensie strenge maatregelingen in om het geweld in te dammen. Tegelijkertijd forceerde de situatie Rabin om te onderhandelen en het dialoog te voeren met de PLO.

In 1992 won Rabin de verkiezingen met de arbeiderspartij. Met zijn nieuwe kabinet sloot hij een vredesakkoord met Jordanië en onderhandelde hij met Jasser Arafat. Op 9 september 1993 ontving Rabin een brief van Arafat waarin de PLO afstand nam van geweld en Israel als staat erkende. Diezelfde dag stuurde Rabin Arafat een brief terug waarin Israel de PLO offi cieel erkent. Vier dagen later op het gras voor het Witte Huis schudde Rabin de hand van Arafat en zei: “Wij, die tegen jullie Palestijnen hebben gevochten, wij zeggen vandaag, met een luide en heldere stem: genoeg bloed en tranen… genoeg!”

Het jaar daarop wonnen Peres, Arafat en Rabin de Nobelprijs voor de vrede. In een tijd van oplaaiend geweld organiseerde Rabin een vredesdemonstratie in Tel-Aviv. Een extremist vermoordde Rabin daar. Na het overlijden van Rabin gingen velen Israeli’s de straat op met kaarsen en zongen ze vredesliederen. Op 6 november 1995 werd Rabin begraven op Mount Herzl in de aanwezigheid van onder andere de Egyptische president Mubarak, Koning Hussein van Jordanië en Bill Clinton. Clinton gaf een toespraak en sloot af met de volgende woorden: “Dag vriend (shalom gaver)”

Bijdrage van Aviël Ragamin, voorzitter CIJO, aan CIDI Nieuwsbrief nummer 5 van oktober 2015.