Amnesty International publiceerde onlangs een bijna 300 pagina’s tellend rapport, met daarin de beschuldiging van genocide aan het adres van Israel. Dat is een enorm stevige, maar vooral zeer onjuiste aantijging. Genocide is het misdrijf der misdrijven. Amnesty is geen juridische autoriteit of rechter. Terughoudendheid op dit gebied zou voor de hand liggen bij zulke grote woorden. Juridisch gezien valt er veel af te dingen op de beschuldigingen van Amnesty. Allereerst heeft Amnesty ervoor gekozen om de definitie van genocide flink op te rekken, zodat het verhaal wat zij over Israel willen vertellen hierin past. Maar ook inhoudelijk rammelt het rapport aan alle kanten. Dat neemt niet weg dat de oorlog in de Gazastrook afschuwelijk is en desastreuze gevolgen heeft. Maar principieel is die oorlog toch echt gericht op de vernietiging van Hamas.
Uitgebreid rapport
Amnesty is niet over één nacht ijs gegaan. Het heeft een omvangrijk rapport gepubliceerd. De organisatie stelt dat Israel genocide pleegt op de Palestijnen. Israel zou zich schuldig maken aan het doden (artikel 2 sub a Genocideverdrag), ernstig verwonden (artikel 2 sub b Genocideverdrag) en het opleggen van levensvoorwaarden die gericht zijn op de gehele of gedeeltelijke vernietiging (artikel 2 sub c Genocideverdrag) van de Palestijnen. De definitie van genocide uit het Genocideverdrag luidt als volgt:
“In dit Verdrag wordt onder genocide verstaan een van de volgende handelingen, gepleegd met de bedoeling om een nationale, ethnische, godsdienstige groep, dan wel een groep, behorende tot een bepaald ras, geheel of gedeeltelijk als zodanig te vernietigen:
- a. het doden van leden van de groep;
- b. het toebrengen van ernstig lichamelijk of geestelijk letsel aan leden van de groep;
- c. het opzettelijk aan de groep opleggen van levensvoorwaarden die gericht zijn op haar gehele of gedeeltelijke lichamelijke vernietiging;
- d. het nemen van maatregelen, bedoeld om geboorten binnen de groep te voorkomen;
- e. het gewelddadig overbrengen van kinderen van de groep naar een andere groep.”
De definitie bestaat eigenlijk uit twee delen. In de aanhef zit de crux van het artikel, namelijk dat het gepleegd moet zijn met de bedoeling om een bepaalde groep te vernietigen. Op dit gedeelte gaat dit artikel als eerste in. Daarnaast bestaat het uit vijf handelingen. In dit artikel focussen we op de handelingen a, b en c. Volgens Amnesty maakt Israel zich schuldige aan deze drie handelingen.
Intentie
Allereerst ontbreekt namelijk de kern: de vereiste intentie, de gerichtheid op het uitroeien van de Palestijnen. Het is namelijk overduidelijk dat de intentie van Israel gericht is op het vernietigen van Hamas. Eerdere rechterlijke uitspraken laten zien dat er sprake moet zijn van een specific intent, een bijzonder opzet. Die moet gericht zijn op het vernietigen van een bepaalde groep mensen.
Het Internationaal Gerechtshof oordeelde hierover eerder het volgende: “The dolus specialis, the specific intent to destroy the group in whole or in part, has to be convincingly shown by reference to particular circumstances, unless a general plan to that end can be convincingly demonstrated to exist; and for a pattern of conduct to be accepted as evidence of its existence, it would have to be such that it could only point to the existence of such intent.”
Amnesty probeert dit te corrigeren door de definitie van genocide op te rekken, maar dat is zonder enige juridische basis of precedent. Het kan daarom moeilijk serieus genomen worden. Het bewijzen van de intentie van genocide vereist een blik op alle handelingen en uitspraken van Israel. Amnesty kiest in het rapport ervoor om de intentie te construeren aan de hand van een beperkt aantal uitspraken die in het straatje van de ngo passen. Dat is selectief kijken naar de feiten. Maar juist bij een beschuldiging van genocide dient naar alle omstandigheden gekeken te worden. Het hele onderzoek ademt één doel, namelijk om te bewijzen dat Israel genocide pleegt.
Hamas
Het onderzoek maakt zichtbaar dat Amnesty weinig tijd heeft gestoken in het onderzoeken van de optie dat Israel zich richt op de vernietiging van Hamas. Gezien de uitermate dodelijke en wrede aanval van Hamas op 7 oktober 2023 is dat een meest voor de hand liggend motief. Amnesty heeft geen onderzoek gedaan naar het aantal gedode Hamasmilitanten. Dat is opvallend. Als we namelijk de gedode Hamasmilitanten afzetten tegen de burgerdoden, dan wijkt het conflict namelijk niet af van de gemiddelden.
Amnesty stelt dat de oorlog een strafcampagne is van Israel, gericht op de bevolking van de Gazastrook. Het weet nog wel eruit te persen dat de directe aanleiding de aanval van 7 oktober 2023 van Hamas op Israel is, maar het plaatst het eigenlijk een in groter verhaal. Dat verhaal is gericht op de langzame vernietiging van de Palestijnen door Israel.
Handelingen
Amnesty stelt dat Israel met opzet Palestijnen dood en ernstig verwondt. De onderbouwing hiervan is grotendeels gebaseerd op onderzoek naar 15 aanvallen van de Joodse staat. Dat is een erg beperkt aantal. Doordat het geen toegang heeft gekregen tot Israelische gegevens zijn de conclusies bovendien weinig waard. Juist bij aanvallen is het van het allergrootste belang om zicht te hebben op de kennis voor de aanval: wat wist de militaire commandant op dat moment? Op basis van een select aantal van 15 zaken extrapoleert Amnesty naar duizenden aanvallen.
Daarnaast stelt Amnesty dat Israel met opzet te weinig hulp heeft toegelaten. Hiermee heeft het land levensomstandigheden gecreëerd die gericht zijn op de vernietiging van de Palestijnen, aldus de mensenrechtenorganisatie. Hier ontbreekt allereerst de notie dat Israel wel degelijk Hamasmilitanten mag belegeren. Maatregelen zoals evacuatieorders van het Israelische leger worden buitengewoon eenzijdig en negatief uitgelegd. Het aspect dat Israel gehouden is om die bevelen af te geven ontbreekt volledig. Uit het rapport blijkt verder dat het gemiddeld aantal vrachtwagens met voedsel en water niet sterk is afgenomen. De vraag is natuurlijk: had Israel niet meer kunnen doen met hulpverlening? Dat is echter niet het punt dat Amnesty maakt. Zij stellen dat Israel een bewuste strategie heeft om de Palestijnen uit te hongeren. Dat is een forse beschuldiging, die niet voldoende gestaafd wordt in het rapport. Hier ontbreekt opnieuw een weging van het Israelische perspectief.
Conclusie
Daarmee is de conclusie: het rapport overtuigt niet. Dat geldt niet alleen voor de intentie van Israel, maar ook voor wat betreft de genocidale handelingen die Israel opzettelijk uitgevoerd zou hebben. Met de beschuldiging van het misdrijf der misdrijven gebruikt de ngo zeer grote woorden, die een blijvende beschadiging zullen opleveren voor Israel. Dat vraagt juist extra voorzichtigheid en weging van de Israelische argumenten.
>> Een uitgebreide analyse van het rapport is hier terug te vinden.