Om goed te kunnen functioneren zegt het Rode Kruis altijd neutraal en onpartijdig te zijn, zodat ze overal kunnen opereren. Dat is natuurlijk belangrijk, maar kijkend naar de opstelling in de oorlog tussen Hamas en Israel bekruipt toch het gevoel dat er hier geen sprake is van een neutraal optreden van het Rode Kruis.
Het Rode Kruis heeft een zeer belangrijke taak, namelijk het verzachten van menselijk lijden waar dan ook. De bijzondere aandacht gaat daarbij uit naar hen die het meest kwetsbaar zijn tijdens gewapende conflicten. Daarnaast is het Rode Kruis volgens eigen zeggen ook hoeder van het oorlogsrecht.
Oorlogsrecht
Een belangrijke vraag is of neutraliteit ook gehandhaafd kan worden als er sprake is van een strijd tussen een staat en een terroristische organisatie, die het humanitair oorlogsrecht volledig aan zijn laars lapt. Maar het lijkt wel of het Rode Kruis alles doet om Hamas niet tegen de haren in te strijken, terwijl ze niet twijfelt om kritiek te geven op Israel. Dat voelt niet als een neutrale reactie. Zeker niet omdat het Rode Kruis ook de hoeder is van het oorlogsrecht.
Bovendien: wie goed luistert en kijkt naar de boodschap van het Rode Kruis, ontwaart een rode lijn. Het Rode Kruis veroordeelt al het geweld, maar in bijna alle uitlatingen gaat het vooral om de verwoestingen in de Gazastrook. Af en toe is er ook een oproep om de gegijzelden vrij te laten. Maar er is niets te zien over het geweld van Hamas op 7 oktober. Terwijl bij Hamas een goede uitleg over het humanitair oorlogsrecht niet zou misstaan.
Kritiek ligt gevoelig
Uiteraard ligt kritiek op het Rode Kruis heel gevoelig, zij kan zich immers ook al snel beroepen op het argument dat de opstelling nodig is voor de neutraliteit. Toch is het opvallend dat het Rode Kruis oorverdovend stil blijft over het kwaad dat Hamas heeft aangericht. Hier zien we dat neutraliteit ook kan doorschieten. Want ook zonder meteen neutraliteit te verliezen is het mogelijk om de zorgen uit te spreken over de gruwelen van Hamas.
Juist van de hoeder van het oorlogsrecht mag ook een helder geluid verwacht worden over wat dan dit oorlogsrecht is en hoe dit werkt. Nu wordt er vooral een emotioneel beroep gedaan om het geweld te stoppen. Maar dat is niet de lijn van het humanitair oorlogsrecht. Sterker nog, het recht neemt juist afstand van de emoties en probeert met een objectieve blik te kijken. Dan zie je een leger dat probeert om Hamas militair uit te schakelen, een vreselijk moeilijke opdracht. Maar wel een opdracht die kan vallen binnen de kaders van humanitair oorlogsrecht, in tegenstelling tot de slachtpartij van Hamas.
Houding Rode Kruis
De twijfel over de neutraliteit wordt nog belangrijker wanneer we kijken naar de houding van het Rode Kruis richting Israel. Het Rode Kruis stuurde bijvoorbeeld een brief naar de Israelische regering, na een recent besluit van het Israelische parlement dat kan leiden tot slechtere omstandigheden voor Palestijnse gevangenen. Dat roept de vraag op welke communicatie wordt gebruikt in de richting van Hamas? Het zou toch vreemd zijn als er gekozen wordt voor een robuust optreden tegen een democratische staat, terwijl een terroristische organisatie met fluwelen handschoentjes wordt aangepakt.
Het is dus belangrijk dat het Rode Kruis zich niet verliest in neutraliteit, maar zich soms ook uitspreekt. Dat gebeurt al wel in de richting van Israel, maar dat moet ook gaan gebeuren in de richting van Hamas. Van de hoeder van het oorlogsrecht mag meer verwacht worden.
Gesprek met Rode Kruis
Donderdag 7 december was er een stille tocht voor het lot van de gijzelaars. De tocht was georganiseerd door Christenen voor Israel en CIDI. De stille tocht ging ook langs het gebouw van het Rode Kruis. Hierbij is ook een oproep overhandigd, met daarin het verzoek om alles te doen wat mogelijk is om de gijzelaars vrij te krijgen. Ook is er een gesprek geweest met het Rode Kruis hierover, waarin ook het gevoel gedeeld is dat het Rode Kruis meer kan doen dan ze nu doen. Het Rode Kruis heeft hierbij aangegeven dat ze heel veel doen, maar ook niet alles bekend kunnen maken vanwege hun rol.