Het Shifa ziekenhuis is de afgelopen weken meermaals in het nieuws geweest. In eerste instantie, omdat het Israelische leger een geanimeerde video naar buiten bracht, waarin het ziekenhuis getoond werd als dekmantel voor het hoofdkwartier van Hamas in de Gazastrook. In de afgelopen dagen werden vooral berichten naar buiten gebracht door Palestijnse media en internationale organisaties over de heviger wordende gevechten rondom het ziekenhuis. Maar wat weten we nu eigenlijk van deze plek?
Credits: IDF
Het ziekenhuis
Het Shifa ziekenhuis werd in 1946 door de Britten gebouwd en is daarmee het oudste en één van de grootste ziekenhuizen in de Gazastrook. Het ziekenhuis heeft plaats voor ongeveer 800 bedden. Shifa beslaat meerdere gebouwen op een complex van rond de 45.000 vierkante meter. Op onderstaande foto is goed te zien dat het complex meerdere gebouwen bevat. De rood gemarkeerde panden zijn aangeduid als terroristische doelwitten van Hamas. De IDF predikt al langer over het Shifa ziekenhuis als het hoofdkwartier van de terreurgroep in de Gazastrook. De verwachting is daarom dat er veel tunnels en andere ondergrondse complexen zullen worden gevonden. Dit breng grote operationele uitdagingen met zich mee.
Operationele uitdagingen
Het IDF heeft te maken met een veelvoud aan operationele uitdagingen om het ondergrondse hoofdkwartier van Hamas te vernietigen. Op de eerste plaats zijn er nog geen gegevens over de precieze diepte van het ondergrondse complex. Dit is een belangrijk gegeven, omdat het namelijk mede zal bepalen hoe veel soldaten zullen afdalen en welk materiaal zij mee zullen nemen. De tweede grote uitdaging, tegelijkertijd ook de reden waarom de IDF niet lukraak de tunnels kan opblazen, is de mogelijke aanwezigheid van gijzelaars. Door de onbekende locatie van deze gijzelaars moet het leger heel precies te werk gaan. De enige manier om dat te doen is door iedere tunnel te betreden met infanterie, wat Israelische levens zal gaan kosten.
De derde grote uitdaging is in hoeverre de tunnels onder het Shifa ziekenhuis verbonden zijn met de rest van de Gazastrook. Indien de tunnels de spin in het web zijn van het gehele tunnelstelsel van Hamas, dan zal dit vragen om een hele voorzichtige aanpak. Ook zal dit vermoedelijk leiden tot het verplaatsen van de strijd richting het zuiden. Het leger kan dan van boven en van onder tegelijkertijd de tunnels belegeren. Het Shifa zal dus vermoedelijk een beslissende rol gaan spelen in de verdere strategie van de IDF.
Berichtgeving over Shifa
De nationale en internationale berichtgeving over het ziekenhuis zijn ronduit verwarrend. Het duurde heel lang voordat er in de media überhaupt gesproken werd over een mogelijk ondergronds tunnelstelsel. De aanvallen op andere ziekenhuizen werden eerst naar buiten gebracht als de gruwelijkste schendingen van het internationaal recht, zonder daadwerkelijk te weten wat dat recht ons nu vertelt. Wat inmiddels wel duidelijk is: een ziekenhuis is een beschermd object, tenzij het gebruikt wordt voor militaire doeleinden. Ook dan moet de aanvallende partij met de grootst mogelijke voorzichtigheid te werk gaan, maar geniet het gebouw niet langer de absolute bescherming. Veel mediakanalen spreken dus ten onrechte van het schenden van het internationaal humanitair recht.
Ontdekkingen in ziekenhuis
Het Israelische leger heeft op 16 november verklaard het Shifa ziekenhuis volledig onder controle te hebben. Daarmee wordt echter alleen het gedeelte boven de grond bedoeld. Het tunnelstelsel, dat zich onder de grond bevindt, moet nog worden uitgekamd. Door de verovering van het ziekenhuis komen ook zo langzamerhand beelden naar buiten over de vondsten van het leger én daarmee het bewijs dat Hamas het ziekenhuis gebruikte voor terroristische activiteiten. Hieronder volgen een aantal foto’s gemaakt door de IDF zelf.
Credits: IDF
Credits: IDF
Dit zijn nog maar de eerste vondsten. Naar verwachting zullen er meer wapens en tunnels worden gevonden.