Na enkele weken heeft Israel een formele reactie gegeven op het nieuws dat het ICC een onderzoek gaat openen naar de ‘situatie in de Palestijnse gebieden’. Israel stelt dat het strafhof geen enkele autoriteit heeft. Israel zal dus ook geen samenwerking verlenen aan het onderzoek van het ICC, zo kwam het kantoor van de Israelische premier met een verklaring. De notie dat Israel oorlogsmisdaden zou hebben gepleegd, wordt ook subiet van tafel geveegd. Verder stelt men dat de positie van Israel omtrent het ICC wordt gedeeld door meerdere landen en juridische experts. Ook benadrukt zij dat Israel een goed functionerende rechtsstaat is en dus in staat is om haar eigen acties te onderzoeken en indien nodig mensen te berechten.
De verklaring komt na dagenlange gesprekken tussen premier Benjamin Netanyahu, minister van Defensie Benny Gantz, procureur-generaal Avichai Mandelblit, IDF-stafchef Aviv Kohavi, nationaal veiligheidsadviseur Meir Ben-Shabbat en enkele ministers. Zij moesten voor vrijdagavond met een respons komen op de beslissing van het ICC. De Palestijnse Autoriteit zegt haar volledige samenwerking toe, ondanks dat het ICC ook toegezegd heeft Palestijnse oorlogsmisdaden te gaan onderzoeken.
Het ICC ligt onder zwaar vuur vanuit Jeruzalem, premier Netanyahu noemde de beslissing zelfs antisemitisch. Tijdens een speech tijdens een herdenkingsbijeenkomst voor de Holocaust maakte Netanyahu ook enkele referenties. Zo stelde hij: “een lichaam dat mensenrechten moet verdedigen is nu een lichaam dat schenders van mensenrechten verdedigt.”
Op 3 maart maakte hoofdaanklager Fatou Bensouda bekend dat het ICC – na een langvooronderzoek – een onderzoek opent naar de gebeurtenissen op de Westelijke Jordaanoever, de Gazastrook en Oost-Jeruzalem. Zo gaat zij kijken naar zowel Israelische als Palestijnse oorlogsmisdaden omtrent het conflict rond Gaza in 2014, de Grote Mars van Terugkeer in 2018 en het nederzettingenbeleid. De startdatum van het onderzoek is 13 juni 2014, de dag nadat drie Israelische tieners werden gekidnapt en vermoord door Hamas op de Westelijke Jordaanoever. Deze misdaad wordt dus niet meegenomen in het onderzoek, wat nog meer vraagtekens opwerpt over de betrouwbaarheid.
Het onderzoek komt op de aanvraag uit 2015 van de Palestijnse Autoriteit, die zich – ondanks dat zij nog geen soevereine staat is – aansloot bij het ICC. In juni neemt de Britse Karim Khan de positie van hoofdaanklager over van Bensouda. In Jeruzalem hoopt men dat hij open staat om het onderzoek af te zwakken dan wel te staken. Het onderzoek van het ICC ligt controversieel: meerdere landen hebben het onderzoek al gepolitiseerd genoemd en het hele proces onbehulpzaam voor een duurzame vrede in de regio geclassificeerd.