Ondanks de disproportionele aandacht die Israël krijgt onder agendapunt 7, stelt minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok dat de VN-Mensenrechtenraad een “relevant VN-forum” is. Volgens de minister zet Nederland zich wel in voor een geleidelijke afbouw van het notoire agenda-item.

Afgelopen maand werd de jaarlijkse sessie van de VN-Mensenrechtenraad geconcludeerd. Zoals gewoonlijk was Israël de zondebok: er werden vier moties met betrekking tot de Joodse staat aangenomen. Drie hiervan werden onder agenda-item 7 ingediend. Onder agendapunt 7 komt het onderwerp “Israël en de mensenrechtensituatie in Palestina en andere bezette Arabische gebieden” standaard tijdens elke sessie aan de orde. Geen enkel ander land wordt zo onder de loep genomen door de UNHRC. De Mensenrechtenraad heeft Israël in meer resoluties veroordeeld dan alle andere landen in de wereld bij elkaar.
Voor de met Israël geobsedeerden waren de resoluties onder agendapunt 7 dit keer niet genoeg. Deze sessie bij de Mensenrechtenraad werd ook een motie met betrekking tot de Joodse staat onder agendapunt 2 behandeld. Resolutie A/HRC/46/L.31 wijdde niet minder dan 19 paragrafen aan Israël. Raketaanvallen op Israël werden in één paragraaf genoemd, zonder te benoemen wie achter deze beschietingen zit. Niet vreemd, gezien de tekst geschreven is door de Palestijnse vertegenwoordiging met steun van Pakistan en Venezuela. Mensenrechtenschendingen door de Palestijnse Autoriteit naar haar eigen bevolking toe worden dan ook volkomen genegeerd in de motie.
De resolutie ging zelfs Bahrein te ver, dat lid is van de Arabische Liga en vrijwel altijd voor veroordelingen van Israël bij de Mensenrechtenraad stemt. Dit keer onthield de Golfstaat zich echter van stemming als signaal tegen deze anti-Israëlobsessie. Nederland stemde echter voor de resolutie. In totaal stemden 22 landen voor en 6 tegen, met 8 onthoudingen.
Ondanks agendapunt 7 Mensenrechtenraad ‘relevant VN-forum’
Naar aanleiding van het Nederlandse stemgedrag, dienden zowel de PVV als de CU Kamervragen in. In zijn beantwoording claimt minister Blok dat de Nederlandse inzet wel degelijk erop gericht is “om disproportionele aandacht voor één land binnen de VN tegen te gaan, conform motie van het lid Van der Staaij”. “In de Mensenrechtenraad zet Nederland zich daarom in voor minder Palestijnse resoluties en voor de afbouw van het speciale agendapunt 7 over Israël, maar blijft het zich wel uitspreken over ernstige schendingen van mensenrechten die het gevolg zijn van het conflict”, aldus de minister van Buitenlandse Zaken.
Volgens Blok is het dankzij de inzet van Nederland en andere Europese landen dat de Palestijnse Autoriteit dit jaar één resolutie minder heeft ingediend. Daarnaast is het aantal resoluties onder agendapunt 7 dit jaar gehalveerd ten opzichte van 2018, aldus de minister. Daarnaast is het dankzij onderhandelingen dat de PA bereid is tot aanpassingen en Nederland daarom voor resoluties stemt. Volgens de minister worden de resoluties “doorgaans met een grote meerderheid aangenomen” en is in de ogen van Blok het beter als Nederland onderhandelt in plaats van tegen te stemmen.
Er is weliswaar sprake van een afbouw van het aantal resoluties, maar het bestaan van agendapunt 7 is nog altijd een smet op de VN-Mensenrechtenraad. Minister Blok schrijft: “De Mensenrechtenraad heeft ondanks het bestaan van agendapunt 7 aangetoond een relevant VN-forum te zijn voor de bescherming en bevordering van mensenrechten. Het kabinet beschouwt de Mensenrechtenraad als een belangrijk platform voor het agenderen van mensenrechtenschendingen en het tegengaan van straffeloosheid wereldwijd. Nederland beschouwt agendapunt 7 over Israël en de bezette gebieden als een voorbeeld van disproportionele aandacht voor Israël, maar is van mening dat mensenrechtenschendingen als gevolg van het Israëlisch-Palestijns conflict wel op de agenda van de Mensenrechtenraad thuishoren. Daarom acht het kabinet het een goede zaak dat het aantal resoluties onder agendapunt 7 afneemt en zal het zich blijven inzetten voor verdere afbouw van dit agendapunt.”
‘Gebalanceerde en evenwichtige tekst’
De Nederlandse stem voor de resolutie onder agendapunt 2 wordt door minister Blok verdedigd met de bewering dat onderhandelingen tussen de EU en de Palestijnse delegatie zouden hebben geleid “tot een meer gebalanceerde en evenwichtige tekst”. De resolutie was echter zo eenzijdig dat Bahrein, lid van de Arabische Liga en daarom vrijwel altijd voor veroordelingen van Israël stemt, zich dit keer van stemming onthield als signaal tegen de anti-Israëlobsessie.
Met zijn voorstem draagt Nederland bij aan het wegkijken van mensenrechtenschendingen gepleegd tegen de Palestijnse bevolking door de PA en andere Palestijnse groeperingen. De onderdrukking van seksuele minderheden, critici en de inzet van kindsoldaten door terreurgroepen als Hamas – dat dit allemaal wordt weggelaten in de resolutie laat de Nederlandse VN-vertegenwoordiging koud.
Voor de geloofwaardigheid van de VN-Mensenrechtenraad zou het beruchte agenda-item 7 niet afgebouwd moeten worden, maar worden afgeschaft. Resoluties met betrekking tot Israël kunnen, zoals immers is bewezen met de resolutie onder agendapunt 2, onder de brede agendapunten behandeld kunnen worden. Zo gaat dat ook met de behandeling van alle andere landen in de wereld. Door het stemmen voor resoluties onder agendapunt 7 verleent de Nederlandse VN-vertegenwoordiging legitimiteit aan de uitzonderingspositie van Israël.