Het gaat deze week veel over de Palestijnse gevangenen die Israel moet vrijlaten om de onschuldige gijzelaars terug naar Israel te krijgen. Over de lijsten bestaan nogal wat misverstanden en daarom wordt er veel desinformatie de wereld in geholpen. De misverstanden en desinformatie lijken erop gericht te zijn om Israel in diskrediet te brengen. We bespreken hier twee voorbeelden van desinformatie.
Het gaat in totaal om twee lijsten met 350 Palestijnse gevangenen. Het betreffen minderjarigen (op het moment van arresteren) en vrouwen. Met minderjarigen worden jongeren vanaf 12 jaar bedoeld, op de lijststaat ook een handvol 14-jarigen en 15-jarigen. Ongeveer de helft van de gevangenen heeft op dit moment de leeftijd van 18 jaar. De meeste vrouwen op de lijst zijn wel meerderjarig.
Administratieve detentie
Een groot misverstand over de lijst ontstond was dat de meeste minderjarigen op de lijst in administratieve detentie zouden zitten. We zien dat bijvoorbeeld op het X-account van Erwin van Veen, een deskundige van Clingendael. Hij constateert terecht dat een gedeelte van de gevangenen nog niet was veroordeeld. Maar hij gaat daarna de fout in met zijn conclusie, namelijk dat ze in administratieve detentie zouden zitten. Dat is echt onjuist! Deze gevangenen zitten in strafrechtelijk voorarrest en dat is ook te zien op de lijsten die Israel heeft gepubliceerd. Er loopt dus gewoon een proces tegen deze verdachten bij de civiele of militaire rechtbank.
Er zitten in totaal 26 Palestijnse minderjarigen in administratieve hechtenis, zo blijkt uit een recente publicatie op 20 november van Addameer. Dat is een Palestijnse ngo (nota bene: in Israel aangewezen als terreurorganisatie vanwege banden met de terreurbeweging PFLP), die opkomt voor de belangen van Palestijnse gedetineerden.
Strafrecht voor minderjarigen
Israel is een democratische rechtsstaat met een goed functionerend en onafhankelijk rechtssysteem. Onderdeel hiervan is de toepassing van het strafrecht op minderjarigen vanaf 12 jaar, net als in veel Europese landen, zoals Nederland.
Als we kijken naar het Nederlandse recht, dan zie we dat in Nederland minderjarigen vanaf 12 jaar strafrechtelijk aansprakelijk kunnen zijn. Dat geldt ook in Israel. Aan minderjarigen die de leeftijd van 12 of 13 hebben, wordt in Israel geen gevangenisstraf opgelegd. Alleen voor zeer ernstige delicten geldt hiervoor een uitzondering. Zowel in de civiele als de militaire rechtbanken worden zaken van minderjarigen door aparte rechters behandeld.
Misleidend artikel
Met deze inleiding in ons achterhoofd is de berichtgeving over Israel opvallend negatief. In een recent artikel van de Volkskrant zien we waartoe een gebrek aan kennis kan leiden: “In 2016 voerde Israël een wet in waarmee het kinderen vanaf 12 jaar als crimineel kan bestempelen; voor het gooien van stenen kunnen ze 20 jaar gevangenisstraf krijgen. Veel van de vastgezette kinderen kregen geen officiële aanklacht of proces. Op dit moment zouden 500 tot 1.000 kinderen vastzitten in Israëlische gevangenissen.”. Deze alinea staat vol met foutieve en misleidende informatie.
Allereerst is het woord ‘kinderen’ misleidend, want het gaat alleen om de leeftijdscategorie vanaf 12 jaar, waarbij het allergrootste gedeelte 16 of 17 jaar is. Dit in tegenstelling tot de kinderen die Hamas heeft ontvoerd. Daar zaten en zitten ook nog veel jongere kinderen tussen, zoals baby Kfir van 10 maanden.
De wet die Israel in 2016 invoerde houdt in dat kinderen van 12 en 13 jaar wel degelijk een gevangenisstraf kunnen krijgen. Het moet hierbij wel echt gaan om ernstige misdrijven, zoals moord. Voor alle overige delicten geldt nog steeds dat geen gevangenisstraf kan worden opgelegd. Ter vergelijking: in Nederland kunnen kinderen vanaf 12 tot en met 15 jaar een gevangenisstraf krijgen van 12 maanden (jeugddetentie).
Het klopt dat de maximale gevangenisstraf voor het gooien van een steen op kan lopen tot 20 jaar. Dat is natuurlijk een zeer hoge straf. Daarom moet de aanklager wel bewijzen dat de steen is gegooid met de intentie om letsel toe te brengen. Overigens kan het gooien met stenen naar mensen in Nederland ook leiden tot zware straffen, omdat het in sommige gevallen kan worden gezien als poging tot doodslag.
In Israel zitten op dit moment volgens recente rapporten ongeveer 200-250 minderjarige Palestijnen gedetineerd en dus geen 500 tot 1.000. Daarvan zitten er dus 26 in administratieve detentie. De anderen ontvangen wel een aanklacht en zitten gewoon in het normale strafrechtelijke proces.