De Saoedische prins Turki al-Faisal al-Saud stak zondag af in een tirade tegen Israël tijdens IISS Manama Dialogue. Hij beschreef Israël onder andere als een oorlogvoerende en apartheid praktiserende bezetter. Volgens de Israëlische minister van Buitenlandse Zaken Gabi Ashkenazi weerspiegelen de woorden van de prins niet de veranderingen in het Midden-Oosten.
Al-Faisal sprak op de laatste dag van de Manama Dialogue-conferentie, georganiseerd door het International Institute for Strategic Studies. Hij begon zijn toespraak met de opmerking dat hij in een persoonlijke hoedanigheid sprak. “Israëlische regeringen hebben duizenden inwoners van de landen die ze koloniseren gearresteerd en hen opgesloten in concentratiekampen onder de meest zwakke beschuldigingen van veiligheid – jong en oud, vrouwen en mannen die daar wegrotten zonder verhaal of gerechtigheid”, zo zei de Saoedische prins. “Ze slopen huizen zoals ze willen, en ze vermoorden wie ze maar willen.”
Hij hekelde daarnaast de Joodse Staatwet, die volgens hem het staatsburgerschap van Israël als exclusief Joods definieert, en de niet-Joodse inwoners van Israël gelijke rechten onder de wet ontzegt. “Wat voor soort democratie is dat?” vroeg Al-Faisal zich hardop af. De veiligheidsbarrière die Israël op de Westelijke Jordaanoever heeft gebouwd noemde hij een “apartheidsmuur”. Volgens de Saoedische prins is de enige optie voor vrede de oprichting van een Palestijnse staat op de bestandslijnen van 1967 met Oost-Jeruzalem als hoofdstad.
Al-Faisal stelde dat Israëlische leiders Israël presenteren als een land dat existentieel bedreigd wordt, maar volgens de Saoedische prins is Israël in werkelijkheid een machtige natie met een enorm nucleair arsenaal dat regelmatig “willens en wetens” militaire operaties ontplooit in Syrië, Libanon en elders. “Het aanbieden van vriendschap aan het koninkrijk Saoedi-Arabië heeft de opeenvolgende Israëlische regeringen er niet van weerhouden hun politieke volgelingen en mediahonden uit alle landen los te laten om Saoedi-Arabië te kleineren en te demoniseren”.
De Israëlische minister van Buitenlandse Zaken nam ook deel aan de Manama Dialogue. Per videoverbinding vanuit Jeruzalem reageerde Ashkenazi op de tirade van de Saoedische prins. “Aan het begin van mijn statement wil ik mijn spijt betuigen over de opmerkingen van de Saoedische vertegenwoordiger. Ik geloof niet dat ze de geest en de veranderingen weerspiegelen die plaatsvinden in het Midden-Oosten”, aldus de minister. Op Twitter herhaalde Ashkenazi deze woorden, met de toevoeging dat het “blame game” tijdperk plaats heeft gemaakt voor een tijdperk van vrede.
Israël heeft dit jaar vrede gesloten met de Verenigde Arabische Emiraten en Bahrein, en inmiddels is ook met Soedan normalisatie aangekondigd. Er werd gespeculeerd of Saoedi-Arabië zich bij de landen die voor vrede kiezen zou voegen, en naar verluidt heeft onlangs zelfs een ontmoeting tussen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu en de Saoedische kroonprins Mohammed bin Salman al-Saud plaatsgevonden.
In zijn toespraak was Al-Faisal echter niet positief over de Abraham-akkoorden. “Je kan een open wond niet behandelen met palliatieven en pijnstillers”, aldus de Saoedische prins. Volgens de voormalige ambassadeur en hoofd van de Saoedische inlichtingendienst kunnen de akkoorden alleen slagen als het Arabische vredesinitiatief nieuw vrede wordt ingeblazen.
Het Arabische vredesinitiatief werd in 2002 door de Arabische Liga gelanceerd. In dit voorstel wordt opgeroepen tot Israëlische terugtrekking uit de (resterende van de) in 1967 door Israël veroverde gebieden, een rechtvaardige oplossing voor het Palestijnse vluchtelingenprobleem en de oprichting van een Palestijnse staat met als hoofdstad Oost-Jeruzalem — alles in ruil voor erkenning van Israël en volledige normalisering van de betrekkingen. Eerder dit jaar gaf Saoedi-Arabië ook al aan achter het Arabische vredesinitiatief te blijven staan.