Nog strengere lockdown in Israel vanaf vrijdag

IN ISRAEL / Door: JOSHUA FRIEDMANN / 24 sep 2020 CORONAVIRUS

Na besprekingen midden in de nacht heeft de Israelische regering een “hermetische” lockdown goedgekeurd. Het land gaat minimaal twee weken op slot, nadat woensdag meer dan 8,000 nieuwe coronabesmettingen werden gesignaleerd. Er vielen binnen 24 uur 31 doden aan de ziekte. De regelgeving is verscherpt ten opzicht van vorige week: electronicawinkels moeten nu ook sluiten. Steden zijn afgezet door politie, om de verscherpte maatregelen daadwerkelijk te handhaven.

lockdown roadblock

Spijkerstrip bij een wegversperring in Tel Aviv (AFP)

Burgers moeten binnen één kilometer van hun woning blijven. Alle ‘niet-essentiële’ bedrijven moeten hun deuren sluiten. Alleen supermarkten en apotheken mogen open blijven. Synagogen mogen onder strenge voorschriften beperkt openen op Jom Kippoer aanstaande maandag, maar moeten verder dichtblijven. Demonstraties, waaronder die buiten de ambtswoning van de premier op Balfour Street, worden beperkt tot 2.000 deelnemers, in tegenstelling tot de tienduizenden mensen die voorheen elke zaterdagavond hun woede uitten over het beleid van Benjamin Netanyahu. Het is daarbij de bedoeling dat betogers zich ordelijk opsplitsen in groepjes van 20 personen. Het kabinet buigt zich donderdag over de vraag of de luchthaven van Tel Aviv gesloten moet worden voor vertrekkende vluchten.

De nieuwe maatregelen werden beslist tijdens een telefoongesprek midden in de nacht tussen premier Netenyahu en defensieminister Benny Gantz; naar verluidt vernamen zelfs ministers van het ‘coronakabinet’, een klein groepje binnen het gehele 36-koppige kabinet, de nieuwe maatregelen pas via het nieuws op donderdagochtend. De Knesset zal nog over de maatregelen moeten stemmen, nadat afgezien werd van het uitroepen van een noodtoestand om de volksvertegenwoordigers geheel te omzeilen.

Verpleeggarages

Veldhospitalen worden opgericht, waaronder noodverpleegafdelingen in parkeergarages, aangezien de ziekenhuizen de stroom patiënten niet aan kunnen. Patiënten worden gedwongen urenlang te wachten in ambulances of gangen van ziekenhuizen. Volgens Magen David Adom zijn er bij enkele ziekenhuizen zelfs beveiligers ingezet bij bepaalde ziekenhuizen, om aankomende ambulances met nog meer zieken streng te weren.

Volgens ‘coronatsaar’ van het gezondheidsministerie Ronni Gamzu moet de lockdown aangehouden worden totdat minder dan 7% van alle tests positief blijkt. Dat zou overeenkomen met ‘slechts’ circa 3,500 nieuwe besmettingen per dag. Het Weizmann Instituut heeft berekend dat de lockdown tot minstens november zou moeten duren om dat doel te bereiken. Momenteel test zo’n 13% van Israeli’s positief voor het coronavirus.

Feestprotesten ingeperkt

 Premier Netanyahu kondigde schijnbaar met een zwaar hart beperkingen van het recht om te demonstreren aan. “Ik heb mij lang onthouden van commentaar erover, maar ik hoor van experts dat grote menigtes een enorme bedreiging voor de volksgezondheid zijn. De hele bevolking moet zich aan de regels houden, maar een klein groepje demonstranten gaat blijkbaar vrijuit. Je mag alleen naar de Klaagmuur als je binnen een kilometer ervan woont, maar mensen komen vanuit heel het land naar Balfour Street. Bij de Klaagmuur moeten mensen in groepjes van 20 bidden, maar bij protesten mag alles. Deze vertoning moet ophouden!”

Ultra-orthodox minister van Binnenlandse Zaken Aryeh Deri (Shas) heeft gedreigd op te stappen, als het recht om te bidden beperkt werd, maar het recht om massaal te demonstreren niet. “Ik moet mij voor het volk verantwoorden, maar zal ook mijn best voor God doen. Wij zijn een Joodse en democratische regering, en voor mij komt het Jodendom eerst. Als de regering “nee” zegt tegen bidden op Jom Kippoer, maar “ja” tegen demonstraties, weet ik niet of ik in zo’n niet-Joodse regring kan blijven,” waarschuwde hij.

Steun voor de nieuwe maatregelen binnen het kabinet van charedische partijen Shas en Verenigd Tora Jodendom (VTJ) was noodzakelijk, en lange tijd verzetten de religieuze partijen zich heftig tegen het sluiten van synagogen: minister Yaakov Litzman van VTJ was al hierom opgestapt. Het feit dat de straatprotesten vaak een feestelijk karakter hebben, stootte hen ook tegen de borst: terwijl Joodse feestdagen verder door iedereen thuis gevierd moesten worden, hielden demonstranten in Balfour Street een diner voor het Joodse nieuwjaar met tientallen deelnemers. Andere protesten namen de vorm aan van strandfeesten. Enkele restaurants bleven open, en beweerden dat zij uit protest eten aan het serveren waren. Uiteindelijk hebben de religieuze partijen met het nieuwe maatregelenpakket ingestemd.

Het beperken van de demonstratievrijheid vond ook een voorstander in Knesset- en oppositielid Ofer Shelach (Yesh Atid): ‘Niets is meer rechtvaardig, dan protesteren tegen een corrupte premier. En niets is meer rechtvaardig dan stoppen met massale demonstraties 0p dit kritieke moment. Houd op, tot het einde van de lockdown. Ga door op andere manieren.”

“Hoe voorkomen wij een derde lockdown?”

De leiders van verschillende oppositiepartijen toonden echter minder berusting in de nieuwe maatregelen. “Ze proberen ons wijs te maken dat het allemaal niet anders kan, alsof het een bevel vanuit de hemel is. Maar Israel is wereldleider in besmettingen per hoofd van bevolking, en dat komt niet door het coronavirus, maar door het wanbeleid van de regering,” beschuldigde Naftali Bennett.

Oppositieleider Yair Lapid (Yesh Atid) richtte zich tot alle ministers van het kabinet, in het bijzonder zijn voormalige partijgenoten bij Blauw Wit: “Jullie zijn allemaal partners in Netanyahu’s falen. De regering heeft zojuist gestemd voor een tweede lockdown. Hoe voorkomen wij een derde?”

Intussen heeft president Reuven Rivlin aangekondigd veel openstaande boetes van mensen die lijden onder de financiële crisis, kwijt te schelden. Boetes voor overtredingen van de coronamaatregelen zullen echter niet worden kwijtgescholden, in tegenstelling tot vele geruchten die de rondes deden. Het crisisteam van de IDF schat dat slechts 41% van Israeli’s die in quarantaine moet, zich daadwerkelijk aan de regels houdt.

Synagogen mogen alleen op Jom Kippoer open, voor niet meer dan 10 personen tegelijk. (AP Photo/Oded Balilty)