Rusland vanaf 2021 mogelijk lid van VN-Mensenrechtenraad

Notoire mensenrechtenschender Rusland wordt volgend jaar mogelijk lid van de VN-Mensenrechtenraad. Rusland heeft zich kandidaat gesteld voor het lidmaatschap van het VN-orgaan voor de periode 2021-2023, en naar verwachting krijgt het land genoeg stemmen om lid te worden van de raad. Dat meldt UN Watch deze week. De Russische Federatie zou zich daarmee aansluiten bij landen als Soedan, Libië en Venezuela, die reeds lid zijn van de Mensenrechtenraad

In de kandidaatstellingsbrief noemt de regering van Vladimir Poetin “het bevorderen en beschermen van mensenrechten een van de overkoepelende prioriteiten van het buitenlands beleid van de Russische Federatie”. Het is de vraag hoe dit statement te rijmen is met de vele mensenrechtenschendingen in eigen land, of bijvoorbeeld de Russische bombardementen op burgerdoelen in Syrië.

Volgens mensenrechtenorganisaties zoals Amnesty International verslechtert de situatie in Rusland op hoog tempo sinds Poetin in 2012 voor een derde termijn als president werd beëdigd. De vrijheid van meningsuiting wordt steeds verder ingeperkt, mensenrechtenverdedigers worden onderdrukt en er is sprake van “diepgewortelde en wijdverbreide misstanden” in het rechtssysteem. De Russische Federatie beweert nu zelf echter een “eerlijke, wederzijds respectvolle en gelijkwaardige dialoog” te willen voeren in de Mensenrechtenraad over het waarborgen van mensenrechten en fundamentele vrijheden. In september neemt de Algemene Vergadering van de VN een besluit over het lidmaatschap van Rusland.

Het zou niet de eerste keer zijn dat beruchte dictaturen in de VN-Mensenrechtenraad zitting nemen. Tot eerdere leden behoren bijvoorbeeld Saoedi-Arabië en Cuba. Sinds 2019 zijn Libië, Soedan, Mauritanië en Venezuela lid van de raad. Libië is een zogeheten failed state en wordt verscheurd door interne conflicten, de leider van Soedan werd gezocht voor genocide en in Mauritanië leven 500.000 mensen in slavernij. In Venezuela is dictator Nicolas Maduro vorig jaar opnieuw beëdigd als president voor een periode van 6 jaar, na verkiezingen die internationaal betwist worden.

De Mensenrechtenraad is bovendien al jaren omstreden vanwege de obsessieve focus op Israel. De Joodse staat is als enige land een vast punt op de agenda van de raad: agendapunt 7. Jaarlijks wordt Israel meermaals veroordeeld door de VN-Mensenrechtenraad terwijl landen als Iran, Noord-Korea en China buiten schot blijven. De Verenigde Staten stapte in 2018 uit de raad vanwege de “chronische vooringenomenheid jegens Israel”.

In 2020 is Nederland lid geworden van de VN-Mensenrechtenraad. Aanvankelijk was coalitiepartij ChristenUnie tegen Nederlands lidmaatschap van het VN-orgaan, onder andere vanwege de negatieve obsessie met Israel. Na de toezegging van minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok dat Nederland zich zou inzetten voor hervorming van de raad en zich uitsprak tegen agendapunt 7, was de ChristenUnie niet langer tegenstander. In de praktijk komen van de mooie woorden echter weinig terecht: onlangs stemde Nederland nog voor drie resoluties met betrekking tot Israel, waarvan een aantal onder agendapunt 7.

Afbeelding: TASS