Wil Islamitische Jihad wapenstilstandsbesprekingen Gaza verstoren?

De IDF verdenkt terreurbeweging Islamitische Jihad ervan de wapenstilstandsbesprekingen tussen Israel en Hamas te willen verstoren. Op dit moment pendelt een Egyptische delegatie om rust bij de Gazastrook te realiseren. Zaterdagavond vuurde Islamitische Jihad vijf raketten af op het dorp Re’im in het zuiden van Israel. Vooraf had de door Iran gesteunde terreurbeweging gewaarschuwd dat doden bij de Mars van Terugkeer-protesten gewroken zouden worden. Afgelopen zaterdag namen zo’n 50.000 Palestijnen deel aan de verjaardag van de wekelijkse protesten. De IDF had van tevoren gewaarschuwd niet dichter dan 300 meter bij het grenshek te komen. Desondanks kwamen sommige relschoppers toch tot aan het hek om deze open te knippen en met explosieven te gooien. Het Israelische leger reageerde met traangas en soms met gericht schieten. Gedurende de dag kwamen in totaal vijf Palestijnen om.

Via Egyptische bemiddelaars onderhandelt Israel met Hamas om bij de Gazastrook te realiseren. De kustenclave besturende terreurbeweging eist een verruiming van de visserszone, opheffing van de blokkade en het toelaten van investeringsprogramma’s. Israel eist dat de – soms dagelijkse – rellen aan de grens, het oplaten van terreurballonnen en de raketaanvallen stoppen.

Islamitische Jihad zou echter – in opdracht van broodheer Iran – de wapenstilstandsbesprekingen willen verstoren. De IDF zegt verhoogde militante activiteiten bij de terreurbeweging waar te nemen in de buurt van de grens met Israel. Het Israelische leger denkt dat Islamitische Jihad voornemens is een of meerdere aanvallen uit te voeren, bijvoorbeeld door het afvuren van een anti-tankraket, een scherpschuttersaanval op Israeli’s, het plaatsen van explosieven bij het grenshek of een aanval op Israelisch territorium.

Door Israel in een conflict in de Gazastrook te trekken, wil Iran voorkomen dat er voortgang in het vredesproces komt. Met de handen vol in het zuiden, hoopt de Islamitische Republiek ten noorden van Israel in Syrië haar aanwezigheid te versterken.

Op Hamas na is Islamitische Jihad de grootste terreurbeweging in de Gazastrook.  De twee Palestijnse facties lijken zeer op elkaar. Ze zijn allebei voort gekomen uit de Moslimbroederschap, beogen een Palestijnse staat onder sharia-wetgeving, genieten steun van Iran en beide facties streven naar de vernietiging van de staat Israel.  De afgelopen twee jaar is de steun van Iran voor Islamitische Jihad aanzienlijk toegenomen.  Dit naar aanleiding van bekoelde relaties met Hamas, toen deze terreurbeweging weigerde het Assad-regime in de Syrische burgeroorlog openlijk te steunen.

Een belangrijk verschil is echter dat Hamas bestuurlijke verantwoordelijkheid draagt in de Gazastrook. Hamas is dan ook een stuk voorzichtiger wat aanvallen op Israel betreft, terwijl Islamitische Jihad zich steeds minder aantrekt van wat in het belang is van de Gaza besturende factie. Met het aantreden van de nieuwe leider Ziad al Nakhala bij de jihadisten Ziad al Nakhala, is de terreurbeweging een rivaliserende koers gaan varen. Islamitische Jihad voert regelmatig raketaanvallen uit zonder coördinatie met Hamas, en groeit hiermee in populariteit. Hamas heeft het ondertussen druk met het onderdrukken van interne protesten tegen de leefomstandigheden in de kustenclave, waarvoor het steeds meer verantwoordelijk wordt gehouden door de Palestijnen.

Als Islamitische Jihad daadwerkelijk de wapenstilstandsbesprekingen wil verstoren, zal Hamas hiervoor de prijs betalen. Niet alleen betekent het het zoveelste oponthoud in de onderhandelingen voor betere leefomstandigheden in Gaza, ook zal Hamas door de IDF getroffen worden. Het Israelische leger houdt Hamas als besturende factie verantwoordelijk voor alles wat in en vanuit de kustenclave plaatsvindt. 

Islamitische Jihad ontkent de claim van de IDF dat een aanval aanstaande zou zijn. “Van tijd tot tijd probeert Israel verwarring te zaaien in de Palestijnse arena, maar deze pogingen zullen falen,” zo laat de terreurbeweging in een statement weten.