De VN-mensenrechtenraad heeft vorige week vier resoluties tegen Israel aangenomen. Dit terwijl tegen de invasie van Rusland in Oekraïne maar één resolutie is goedgekeurd. Daarmee lijkt Israel opnieuw onder het vergrootglas te liggen. Geen enkel ander land krijgt zoveel berispingen. Nederland stemde voor drie van de vier resoluties.
Vorige week vond de 49e vergadering van de Mensenrechtenraad van de Verenigde Naties plaats. Zoals elk jaar stond Israel hoog op het lijstje en werden er vier resoluties tegen de Joodse staat aangenomen. Andere landen – Noord-Korea, Iran, Belarus, Myanmar, Nicaragua en Syrië werden slechts met één resolutie per land aangeklaagd voor mensenrechtenschendingen. Ook Rusland kreeg één resolutie ingediend vanwege de invasie in Oekraïne. Deze werd met 32-2 aangenomen.
De aanbeveling rondom het wapenembargo werd uitvoerig besproken onder agendapunt 4. De Raad drong er bij meerdere landen op aan om Israel geen wapens meer te leveren als er kans is dat zij hiermee mensenrechten zou schenden. Zij doelen hiermee onder andere op de annexatie door Israel van de Westelijke Jordaanoever en Oost-Jeruzalem en de blokkade in de Gazastrook. De stemming werd met 37-3 goedgekeurd. Zeven landen onthielden zich van het stemmen. Nederland stemde voor.
Overige drie resoluties
Onder agendapunt zeven, die vast is toebedeeld aan Israel, stemden de landen over de overige drie resoluties. Hieronder zetten we ze op een rij:
- Een veroordeling over de Israelische nederzettingsactiviteiten, een oproep tot boycot van nederzettingsproducten en Israelische terugtrekking naar de pre – 1967 lijnen, werden goedgekeurd met 38-4, waaronder vijf onthoudingen. Vorig jaar haalde dezelfde tekst 36-3 met acht onthoudingen. Nederland stemde voor.
- Het recht op zelfbeschikking voor het Palestijnse volk werd met 41-3 onthoudingen aangenomen. Nederland stemde voor.
- Een resolutie die het minste steun had, ging erover dat Israel zich moet terugtrekken uit de Golanhoogten. Hij werd uiteindelijk toch goedgekeurd met een stemming van 29-15 en drie onthoudingen Deze werd goedgekeurd met een stemming van 29-15, en drie onthoudingen. Nederland stemde tegen deze resolutie.
Israel onder een vergrootglas
De VN-Mensenrechtenraad richt zich op het naleven van mensenrechten en bestaat uit vertegenwoordigers van 47 staten, die zijn verkozen uit de Algemene Vergadering van de VN. Ze komen een paar keer per jaar samen om over mensenrechten in bepaalde landen te spreken. Dat de Raad zich dus bezighoudt met het Israel-Palestina conflict is logisch. Hoewel Israel dit jaar geen stemrecht heeft, sprak ambassadeur Meirav Eilon-Shahar zich wel uit tegen partijdigheid: “De Raad is een echokamer van fantasie en haat tegen Israel. Het probleem met deze echokamer is dat er niet de realiteit wordt gesproken geen realiteit binnenkomt, maar dat er eerder haat uit sijpelt.’’
Sinds 2006 lijkt Israel onder het vergrootglas te liggen bij de VN-Mensenrechtenraad. Israel vindt dat deze aandacht buiten proporties is, zowel qua resoluties als de eisen die gesteld worden. Om hier een voorbeeld van te geven: Israel heeft als enig land ter wereld een vast, exclusief plekje in de Raads-agenda – agendapunt nummer 7. De rest van de mensenrechtensituaties worden besproken onder het algemene agendapunt 4.
In september 2021 sprak minister van Buitenlandse Zaken, Stef Blok zich nog uit tegen dit agenda-item bij de VN-Mensenrechtenraad. “Dit leidt tot een onacceptabele en disproportionele behandeling van Israel.” Ook nam de Tweede Kamer in 2017 een motie aan die stelling neemt tegen lidstaten in VN-organisaties die Israel buitengewoon veel aandacht geven. Onlangs vroeg SGP-leider Kees van der Staaij hier ook nog aandacht voor in een debat.
Onderzoek naar mensenrechtenschendingen
Elk jaar veroordeeld de Mensenrechtenraad Israel met minstens vijf resoluties -één resolutie meer in vergelijking met dit jaar. Terwijl er slechts drie zijn over Syrië, waar sinds 2011 honderdduizenden mensen zijn gedood en miljoenen ontheemden zijn door een burgeroorlog. Andere landen zoals China, Cuba, Rusland, Qatar en Saoedi-Arabië krijgen geen enkele resolutie.
Bovendien besloot de VN-Mensenrechtenraad in het jaar 2021, een onderzoek naar Israel te doen, naar aanleiding van de gevechten in Gaza. Een voorstel van de Palestijnse Autoriteit (PA) en Pakistan namens de organisatie van Islamitische samenwerking. Een permanente onderzoekscommissie kijkt hierbij naar Israel, de Westelijke Jordaanoever en de Gazastrook en onderzoekt of er sprake is van een mensenrechtenschending.
14 resoluties Israel in het jaar 2021 alleen
2021 eindigde met 14 resoluties tegen Israel in door de Algemene Vergadering. Ter vergelijking: Myanmar, Rusland, Noord Korea, Syrië en Iran kregen tezamen vijf kritische resoluties te verwerken. Landen als China, Cuba, Jemen en Iran kregen er in heel 2021 geen één.
Waarom Israel zoveel aandacht krijgt van de VN? Daar zijn verschillende oorzaken en mechanismen voor. Allereerst vormen de moslimlanden bijvoorbeeld een geopolitiekblok en willen zij door Israel aan te vallen, de VS in diskrediet brengen op het wereldtoneel. Daarnaast verleende de Algemene Vergadering in 2012 Palestina de status als waarnemend niet lidstaat. Een symbolische erkenning van Palestina als onafhankelijke staat. Hun voornaamste doel? Druk op Israel uitoefenen. Bovendien worden politieke resoluties soms verward met internationaal recht. In een eerder verschenen artikel van cidi.nl leggen wij de achtergrond nog verder uit.