Blok en Kaag herhalen bezwaren tegen mogelijke Israelische annexatie

 

Nederland en de Europese Unie zetten zich in om Israel te bewegen af te zien van de annexatie van delen van de Westelijke Jordaanoever, omdat deze annexatie in strijd zou zijn met het internationaal recht. Ook zou het volgens de regering een “gevaarlijk precedent” scheppen en de tweestatenoplossing in gevaar brengen. Dat herhalen ministers Blok (Buitenlandse Zaken) en Kaag (Ontwikkelingssamenwerking) in antwoord op Kamervragen van FVD-leider Thierry Baudet.

Ministers Sigrid Kaag en Stef Blok. Bron: Ministerie van Buitenlandse Zaken / Flickr.

Baudet wilde van de regering weten hoe de mogelijke annexatie van delen van de Westoever door Israel de Nederlandse belangen zou schaden. In het bijzonder vroeg hij zich af of het Arabisch-Israelisch conflict de binnenlandse veiligheid van Nederland beïnvloedt. Op deze vraag gaan Blok en Kaag echter niet in. Ook zijn de ministers niet bereid om Nederlandse diplomaten in Israel in West-Jeruzalem te laten wonen, zoals Baudet had verzocht.

Israelisch recht

Volgens het regeerakkoord tussen premier Netanyahu (Likoed) en plaatsvervangend premier Gantz (Blauw-Wit) mag Likoed vanaf 1 juli een voorstel in stemming brengen omtrent het toepassen van Israelisch recht in bepaalde nederzettingen op de Westelijke Jordaanoever. Hoewel er juridisch-technisch gezien geen sprake is van annexatie – dan moet het gaan om het annexeren van territoir van een andere soevereine staat – wordt het uitbreiden van Israelisch recht naar de Joodse gemeenschappen op de Westoever in de volksmond annexatie genoemd.

“Voor het eerst sinds 1948 is er een historische kans om in samenspraak [met de VS] soevereiniteit toe te passen als een diplomatieke, soevereine daad van de Staat Israel in Judea en Samaria,” aldus de premier eind mei. “Dit is een kans die we niet mogen missen.” Israelische en Amerikaanse functionarissen werken op dit moment in een gezamenlijk comité aan het bepalen van de exacte grenzen. Het uitgangspunt is hierbij de door de Amerikaanse president Trump in januari gepresenteerde kaart.

‘Gevaarlijk precedent’

Volgens de Nederlandse regering zijn de nederzettingen, evenals het uitbreiden van Israelisch recht naar deze nederzettingen, echter in strijd met het internationaal recht. “Annexatie is in strijd met internationaal recht en acceptatie ervan schept een gevaarlijk precedent in andere territoriale conflicten waarbij landen diepe historische banden aanvoeren als rechtvaardiging voor territoriale aanspraken buiten hun eigen grondgebied,” zo herhalen Blok en Kaag.

De ministers nemen hiermee een andere positie in dan de Amerikaanse regering. Die kwam vorig jaar, na “zorgvuldige bestudering van alle kanten van het juridische debat”, juist tot de conclusie dat Israelische nederzettingen op de Westoever niet per se in strijd zijn met het internationaal recht. Volgens minister van Buitenlandse Zaken Pompeo werd deze beslissing gemaakt op basis van de “unieke feiten, geschiedenis en omstandigheden”. Pompeo liet eind april daarom ook weten dat de beslissing rondom annexatie aan de Israelische regering is.

Tweestatenoplossing

Nederland vreest tevens dat de mogelijke annexatie de gewenste tweestatenoplossing onmogelijk zal maken. “Bovendien kan annexatie de twee-statenoplossing op basis van internationaal recht, de eerdere akkoorden en de internationale parameters onmogelijk maken,” zo schrijven de ministers in antwoord op de Kamervragen van Baudet. “Nederland en de EU zetten zich daarom in om Israel te bewegen af te zien van annexatie.”

Baudet wilde vooral weten hoe een eventuele annexatie het Nederlandse belang zou schaden. De FVD-leider stelde dezelfde vraag ook al nadat Nederland eind februari kritiek had op Israelische bouwplannen in Jeruzalem. Op deze vraag komt echter geen antwoord. Of de Israelische annexatie van invloed is op de binnenlandse veiligheid van Nederland, zoals Baudet wilde weten, wordt door Blok en Kaag in het midden gelaten.

Huisvestingsbeleid

In de Kamervragen had Baudet ook verzocht om Nederlandse diplomaten, werkzaam op de ambassade in Tel Aviv, te laten verhuizen naar het westelijke deel van Israels hoofdstad. Hoewel diplomaten werkzaam voor de Nederlandse ambassade in op dit moment Israel uit praktische overwegingen in Tel Aviv wonen, is personeel van de Nederlandse vertegenwoordiging in de Palestijnse stad Ramallah woonachtig in Oost-Jeruzalem. De laatstgenoemde keuze is echter gemaakt om politieke redenen.

Er lijkt aldus sprake te zijn van een dubbele standaard in het huisvestingsbeleid, die volgens Baudet mogelijk blijk geeft van vooringenomenheid tegen Israel. Het Kamerlid vroeg hier in maart ook al aandacht voor. Volgens Blok en Kaag is hier echter geen sprake van. “Het Kabinet herkent de beschreven perceptie niet. Nederland onderhoudt goede, vriendschappelijke relaties met Israel,” aldus de ministers. Desondanks zijn ze niet bereid om diplomaten woonachtig te laten zijn in West-Jeruzalem.

De regering van premier Netanyahu overweegt na 1 juli delen van de Westelijke Jordaanoever te annexeren. Wilt u hier meer over weten? Lees alle artikelen van CIDI over de mogelijke annexatie →