Palestijnse Autoriteit stuurt vaccins naar Gaza

De Palestijnse Autoriteit (PA) heeft met enige vertraging een lading coronavaccins aan Gaza bezorgd. Het gaat om het Russische Sputnik-vaccin, waar de PA begin februari 10.000 dosissen van ontving, genoeg om 5.000 patiënten mee in te enten. Hoeveel van het vaccin de PA precies aan Hamas heeft overgedragen, is onderwerp van onenigheid. De PA en Hamas spreken beide van 2.000 dosissen Sputnik, terwijl Israel ervan uitgaat dat het er slechts 1.000 waren. Er werd namelijk slechts (veel te laat) een vergunningsverzoek voor transport van 1.000 dosissen naar Gaza ingediend door de PA bij de Israelische regering.

PA-vaccins naar Gaza

Gazaanse gezondheidsmedewerkers openen hun eerste pakket coronavaccins. Foto: Hassan al-Asalih/Telegram

Volgens een woordvoerder van de IDF was de handelswijze van Ramallah niet bepaald volgens het boekje. “Ze stuurden een vrachtwagen vol vaccins naar [de checkpoint bij] Beitunia, zonder ook maar enige coördinatie met ons, zonder de juiste vergunningen,” aldus het leger. De PA heeft dit punt niet weersproken, en weet inmiddels dat er strenge regels gelden voor transporten naar Gaza, zeker vanuit de Westelijke Jordaanoever. De koelingsvrachtwagen werd teruggestuurd, en een fel debat ontstond in de Knesset over de kwestie. Er gingen stemmen op om de levering vaccins aan Hamas aan enige voorwaarden te verbinden, wat vervolgens door andere Knessetleden gehekeld werd als een grote schande.

Onderhandelingsfiches en luid debat

Hamas houdt al sinds 2014 twee Israelische burgers vast, Avera Mengistu en Hisham el-Sayed, en weigert het stoffelijk overschot van twee militairen, Hadar Goldin en Oron Shaul, aan Israel over te dragen. De terreurgroep die over de Gazastrook heerst hoopt deze gevangenen en lichamen in te zetten in een toekomstige gevangenenruil om vrijlating van terroristen af te dwingen. De twee hopelijk nog levende gevangenen van Hamas zijn nu al langer gegijzeld dan Gilad Shalit, die in 2011 vrijgelaten werd in ruil voor meer dan duizend terroristen na een gevangenschap van meer dan vijf jaar. Sommige Knessetleden hoopten de Sputnik-vaccins op zijn minst te ruilen tegen informatie over de twee Israeli’s en bewijs dat zij nog leven. In tegenstelling tot Shalit indertijd, van wie jarenlang bekend was dat hij nog leefde en waar hij vastgehouden werd, heeft het Rode Kruis geen contact mogen opnemen met Mengistu en El-Sayed.

“Hamas wil zich niet aan het internationale recht houden, maar er wel van profiteren,” klaagde Michal Cotler-Wunsh (Blauw Wit). Bovendien werd getwijfeld aan de goede trouw van de gezondheidsdienst van Hamas, volgens wie de lading vaccin bestemd is voor risicogroepen als nier- en transplantatiepatiënten in de Gazastrook. “Ik zie Yahya Sinwar [leider van Hamas] zijn prik niet aan een lieve verpleegster in Gaza geven,” was de conclusie van Zvi Hauser (voormalig Blauw Wit en Derech Eretz, nu Nieuwe Hoop).

De Verenigde Lijst nam het luidkeels op voor de bevolking van Gaza. “Iedereen moet gevaccineerd kunnen worden … Over twintig jaar schamen jullie kinderen zich voor jullie!” schreeuwde lijsttrekker Ahmed Tibi. Voormalig IDF-parachutist Ofer Cassif, het enige Joodse Knessetlid van de fractie, beweerde dat het gijzelen van de Israeli’s door Hamas niet erger was dan het “ontvoeren” van terroristen door de IDF op de Westelijke Jordaanoever. “Dat is niet minder verschrikkelijk dan wat Hamas doet,” volgens Cassif.

“Als het aan u lag, zou u tegen de oprichting van de staat Israel stemmen! U staat zij aan zij met terroristen en moet zich schamen!” verweet voormalig IDF-woordvoerder Hauser hem luidkeels.

Zo’n twee dagen nadat de vrachtwagen bij Beitunia moest omkeren, werd het vaccintransport naar Gaza uiteindelijk goedgekeurd door de Knesset.

Volgens de WHO zullen leveringen coronavaccins bestemd voor de afgesloten kuststrook via Israelische (lucht)havens geleverd worden door het wereldwijde vaccinatieprogramma COVAX. Hamas stelde ook voor om een Israelische priklocatie in het grensgebied van Gaza op te richten, om zo meer Gazanen te kunnen inenten. Premier Benjamin Netanyahu onthield zich van commentaar hierover in een interview. Zieke Gazanen mogen echter al maandenlang niet naar een eerder opgericht veldhospitaal in datzelfde grensgebied. Hamas was en is ontevreden dat er niet gelijk ingewikkelde behandelingen in de tent mogelijk waren, maar dat het even zou duren om het personeel en materieel klaar te hebben staan om chemokuren en bloedbehandelingen uit te voeren die niet in Gaza zelf mogelijk zijn.