Hamas stuurt aan op escalatie met Israel

IN ISRAEL / Door: ELKAN VAN DER RAAF / 5 mrt 2019 GAZA HAMAS

Relschoppers in Gaza zijn weer dagelijks actief aan de grens met Israel en ballonnen met explosieven en ontstekingen worden weer in grote getale opgelaten. Hamas legt geen enkele restrictie meer op aan de groepen jongeren die bij het grenshek actief zijn en moedigt Palestijnen op de Westbank aan tot het plegen van aanslagen. De terreurbeweging stuurt duidelijk aan op een escalatie.

Vorig jaar begonnen op 30 maart de zogenaamde Mars van Terugkeer-protesten. Bij de demonstraties, die gekaapt zijn door groepen die aangestuurd worden door de verschillende terreurbewegingen in Gaza, is echter sprake van rellen en zelfs terreurdaden. Zo worden er onder andere molotovcocktails en explosieven gegooid naar Israelisch grondgebied, autobanden verbrand, (pogingen tot) infiltratie gedaan en werd belangrijke infrastructuur zoals de Kerem Shalom-grensovergang – waardoor humanitaire hulpgoederen de Gazastrook worden binnengelaten – vernield. Het Israelische leger reageert met traangas en schieten. Hierbij zijn 189 Palestijnen om het leven gekomen. Uit onderzoek van van het Intelligence and Terrorism Information Center blijkt een grote meerderheid van deze doden geaffilieerd te zijn met terreurbewegingen als Hamas, Islamitische Jihad, de PFLP en de Al-Aqsa Martelarenbrigade.

Tijdelijke rust

In november namen zowel de grootte als de intensiteit van de rellen aan de grens af. Israel liet miljoenen dollars van Qatar bestemd voor Gaza door, in ruil voor rust. Ondanks een escalatie na een mislukte undercoveroperatie waarop honderden raketten op Israel werden afgevuurd, werd de verwachte rust aanvankelijk gedeeltelijk waargemaakt. De relschoppers – onder auspiciën van de Hamas-ordetroepen – hielden zich in en er was sprake van minder grensinfiltraties en explosies.

De rust was echter van korte duur. Na een scherpschuttersaanval op een Israelische militair door terreurbeweging Islamitische Jihad, besloot Israel de volgende miljoenentransfer uit Qatar de wacht aan te zeggen. Na dreigementen door Hamas gaf het Israelische veiligheidskabinet alsnog groen licht voor de geldoverdracht, maar hierop namen de machthebbers in Gaza het verrassende besluit het geld niet te accepteren. De terreurbeweging noemt Israels goedkeuring voor de Qatarese miljoenen dollars “politieke chantage” waar “ontoelaatbare eisen” voor zouden worden gesteld.

Escalatie aan de grens

Restricties voor de relschoppers aan de grens werden opgeheven en inmiddels is vrijwel elke dag en nacht sprake van pogingen tot grensinfiltraties en het gooien van explosieven. Daarnaast worden dagelijks tientallen ballonnen opgelaten met daaraan explosieven en ontstekingen. Afgelopen jaar zijn door dit soort vliegers en ballonnen duizenden hectaren land verbrand.

In antwoord op de terreurballonnen, is de Israelische luchtmacht overgegaan tot het uitvoeren van bombardementen op posities van Hamas. Tot nu toe zijn deze aanvallen met name gericht op leegstaande observatieposten van de terreurbeweging die de Gazastrook bestuurt.

Het Israelische leger vreest voor een verdere escalatie aan de grens. Op 30 maart zal het een jaar zijn sinds de Mars van Terugkeer-protesten zijn begonnen, en verwacht wordt dat op deze dag de activiteiten door relschoppers extra intens zullen zijn. 

Aanmoedigingen tot aanslagen op de Westbank

Ondertussen moedigen Hamas en andere terreurbewegingen onverminderd aan tot het plegen van aanslagen op Joden op de Westelijke Jordaanoever. Afgelopen dinsdag reed een auto in op een groep IDF-militairen nabij het Palestijnse dorp N’ima, waarbij twee soldaten gewond raakten. Het vuur werd geopend op het voertuig, waarbij twee inzittenden omkwamen en een derde gewond raakte. De aanval met de auto wordt door Hamas geprezen.

Onderhandelingen

Alles lijkt erop te wijzen dat Hamas probeert aan te sturen op een escalatie. De terreurbeweging kiest voor chantage met behulp van terroristische activiteiten om haar zin te krijgen, waaronder het opheffen van de blokkade en het verruimen van de visserszone.

Vanwege de oplopende spanningen is een Egyptische delegatie weer aan het onderhandelen om de rust terug te laten keren. Na gisteren met Israelische diplomaten gesproken te hebben, ging vandaag de delegatie de Gazastrook in om te praten met leiders van Hamas en mogelijk ook Islamitische Jihad.

Verkiezingen

Afgelopen maandag waarschuwde Hamas-leider Ismail Haniyeh de Israelische premier Benjamin Netanyahu om geen militair “avontuur” in de Gazastrook te beginnen. In aanloop naar de Israelische verkiezingen op 9 april kissebissen Netanyahu en rivaal Benny Gantz over hoe de militaire operatie in Gaza in 2014 is verlopen. Haniyeh zegt een mogelijke incursie door de IDF vlak voor de Israelische stembusgang niet te vrezen: “ze zullen een prijs betalen die hen zal wegsturen.” De meeste analisten zijn overigens van mening dat Netanyahu een dergelijke escalatie juist probeert te voorkomen, daar dit onvoorspelbare gevolgen kan hebben voor 9 april.