Dossier: Regionale verhoudingen van Israel

Egypte

Egypte is het zuidelijke buurland van Israel en heeft een grote rol gespeeld in de militaire geschiedenis van de Joodse staat. Het land kent daarnaast een van de grootste economieën van het Midden-Oosten en wordt beschouwt als een regionale macht in Noord-Afrika, het Midden-Oosten en de islamitische wereld.

Net als de rest van de Arabische wereld, viel Egypte na de uitroeping van de onafhankelijkheid door Ben Gurion de net geboren moderne staat Israel binnen. Bij deze oorlog kreeg het de Gazastrook in handen. Bij de Suez-crisis in 1956 viel Israel de Sinaï binnen om samen met Groot-Brittannië en Frankrijk Nasser’s nationalisering van het Suez-kanaal tegen te gaan, waar deze was afgesloten voor Israelische schepen. Onderdruk van de VN en de VS heeft Israel zich teruggetrokken uit de Sinai. Hierop werd een VN-vredesmacht in de Sinaï gestationeerd. Tijdens de Zesdaagse oorlog in 1967 verloor Egypte de Gazastrook en de gehele Sinaï aan Israel. Zes jaar later viel Egypte samen met Syrië Israel aan in wat bekend werd als de Jom Kipoeroorlog.

In 1977 bezocht president Anwar Sadat Israel – wat een impliciete erkenning van de staat Israel inhield. In 1979 tekenden de Egyptische president Sadat en de Israelische premier Begin onder toeziend oog van de Amerikaanse president Jimmy Carter een vredesverdrag. Israel gaf de Sinaï terug aan Egypte en kreeg de garantie voor vrije vaart door het Suez-kanaal. De Gazastrook is toen onder Israelisch gezag gebleven. Egypte was het eerste Arabische land dat Israel erkende, en kon op afkeuring van de rest van de Arabische wereld rekenen. Het land werd zelfs tien jaar lang verbannen uit de Arabische Liga. In 1981 werd Sadat vermoord door terroristen van de Egyptische Islamitische Jihad.

Ondanks dat de relaties tussen Israel en Egypte bekend staan als een koude vrede, profiteren beide landen van elkaar. Het Egyptische leger opereert tegen smokkeltunnels die naar Gaza lopen, en Israel helpt mee in de strijd tegen radicale groeperingen in de Sinaï-woestijn. Volgens de Egyptische president Sisi is de samenwerking tussen Israel en Egypte nog nooit zo hecht geweest.